Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»
Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Əдеп –жақсы əдет
Түнде көзі ілінбейді,Қорқақ бала дірілдейді.Жылаумен күн батырады,Жылауықтар бақырады. Өкпешілдер тыржыңдайды,Қырсық бала қыржыңдайды.Сабақ білмес..
© Серікбай Оспанов
Əдеп
Жұмсағанда тіл алмасаң,Тыныш, қарап жүре алмасаң,Уəдеңде тұра алмасаң,Айтқан ақылды ұға алмасаң,Салсаң жылап күнде əлекті,Дейді сені кім..
© Серікбай Оспанов
Азамат
Шүберек пен су алып,Қойдым үйді тазалап.Апам сондай қуанып:«Болдың, – деді – азамат!»Жыламап емТіземдіАлғанымда жаралап,Атам мақтап жүр енді:«Болды..
© Серікбай Оспанов
Жетелі
Баламасы «ақылдың» –Деген сөз бұл «жетелі».Білмейтін етжақындыЖетесіздер жетеді!Жетелі адам – ұғымды,Жетелі адам – саналы.Сезіп..
© Серікбай Оспанов
Жеті ата
Білген жақсы екен ғой,Білмейтін көп мұны, əттең.Біріншісі – əкең ғой,Екіншісі – ұлы əкең.Үшіншісі – ата ғой,Төртіншісі – ұлы атаң.Олар қарттар..
© Серікбай Оспанов
Ана тілі
Барлық ойың – Ана тілде,Абыройың – Ана тілде.Ақыл, нақыл, ол – өнеге,Ана тілді қанатым де!Емірентер тілі Анаңның,Тебірентер тілі Анаңның!Құлағанның –..
© Серікбай Оспанов
Адамдықтың диқаншысы
Ахмет асқан дарын еді,Талантын сол танып елі,«Ол – елінің болашағы,Ол – елінің бағы!», – деді.Бұл сөздерді ұлына айтқан,Халық қалай біліп айтқан?!Сол..
© Серікбай Оспанов
Əліппе
А, Ə, Б .... –Əріп дейді бұларды.А-Н-А –Сөз боп əріп құралды.Қосуды əріпті əріпкеҮйрететін «Əліппе».Қосып əріпті əріпке,Сөйлететін «Əліппе».Алсаң..
© Серікбай Оспанов
ХАЛЫҚ ДАНАЛЫҚТАРЫ
Сөз – байлығың, алтының!Сөзсіз өтпес əр күнің.Тіліңе оны билетпе,Билесін тек ақылың.***Бізге əлі де қараңғыБілмейміз ол заманды.Саз балшықтан..
© Серікбай Оспанов
Бірлік
Бес саусақ оң қолда,Бес саусақ сол қолдаТілектес болғанда –Айналар қорғанға!Салынар қалалар,Салынар жолдар да!Дүние құлпырып,Жайқалар орман да!Бес..
© Серікбай Оспанов
Кешірім
Ештеңе де өмірдеТатулыққа жетпейді!Түссе кірбің көңілге,Көкейіңнен кетпейді.Ойнап жүріп құрбыңменРенжісіп қалдың ба?Асырма, сен бір күннен«Кешір!» –..
© Серікбай Оспанов
Қанағат
Айтып кеткен ойлылар:«Қанағат тек тойдырар.Қанағатсыз, тойымсызЖалғыз атын сойдырар», –Дейді атам бəріне,Тоқталып сөз мəніне.Мөлшерден көп ішсеңізУ..
© Серікбай Оспанов
Дінің сенің Ислам
Айналайын, біліп ал,Тегің,Елің,Дініңді.Дінің – Ислам:«Білім ал,Бол – дейді ол – білімді.Сыйла барлық адамды,Ардақта өскен ортаңды.Сүй, – дейді ол –..
© Серікбай Оспанов
Асыл әке, жан әке еске аламыз
Жиырма жыл уақыт өтті зымырап, Қасымызда жоқсыз әке сіз бірақ. Сағынамыз өзіңізді еске алып, Сіздің жарқын бейнеңізді, біз жылап. Есімізде әрбір..
© Жібек Ысқақова
Урбан
Мезі болып көліктердің үнінен, Жата алмадым түнімен. Ұйқымды ашу үшін, тағыда Кофенің көмегіне жүгінем. Ұйқы болмай тағыда, Жақындадым терезенің..
© Есбол Бозан
Наурыз
Наурыз – іргесі сөгілмеген,Қаймағы бұзылмаған, бірліктің берекеті.Қол үзіп қалсақ та, сыр бермей сынақта,Ырысы төгілмеген қазақтың мерекесі. ..
© Әліпов Айтбек Рымбекұлы
Өмір деген
Өмір деген - ұлы сапар осынау,Қиындықтар кезіксе де жасымау.Өмір деген - қарап жүрмей досым-ау,Жұмыс жасау, жанұяңды асырау.Өмір деген - міне солай..
© Мұқағали Мақатаев
Зекет
Адал болам десең, Алла жолында,Жіті қара оңың менен солыңа.Садақа бер, шамаң келсе мұқтажға,Мәз болғанша қарыныңның тоғына.Аз ғана бақ, мал-мүлікке..
© Қанат Дауылбаев
Рамазан – күллі айлардың сұлтаны
Алла бізге парыз етіп ұсынған,Ораза тұт, нәпсіңді тый, мұсылман.Оразадан жан-дүниең жаңарып,Тән тазарар тәхарат пен ғұсылдан.Мейіріммен шексіз сүйер..
© Қанат Дауылбаев
Намаз
Жүректе иман, болса толық сенім бек,Намаз оқы, өміріңді жеңілдет.Дұға қылып Құдайдан шын сұрасаң,Қос әлемнің игілігі берілмек.Айтылса азан таңсәріде..
© Қанат Дауылбаев
Иман келтіру
Хаққа сену – мұсылманның міндеті,Алейһиссалам Мұхаммедтің үмбеті.Иман менен сыйға тартқан Исламды,Бұл Алланың бізге деген нығметі.Ұғынарсың болсаң..
© Қанат Дауылбаев
Қажылық
Алланы атап тіл ұстартсаң сеніммен,Сол сәттен-ақ саған көңілі бөлінген.Күллі момын құбыласы Қағбаға,Тәуап ету мәртебесі берілген.Кеудең толса кәміл..
© Қанат Дауылбаев
Бес парыз
Бисмиллә деп қалам алдым, жамағат,Білгенің жөн тұрғанда жан саламат.Аллаға тән күллі мадақ, мақтаулар,Және дағы Пайғамбарға салауат.Дұғаң қабыл..
© Қанат Дауылбаев
Білемін…
Бозамық көктен, бозарып атқан таңымда,Көделі жердің, көктеген көктем маңында.Бүлдірген ойдың, бүршігі бүріп барады,Гүлдейтін жүрек, жаным ба?Жұпары..
© Гүлсім Сатыбалды