meta charset="utf-8"> Қазақша портал

Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»

Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Тамырсыздану қаупінің тұжырымдамасы
Жаһандану рухсыздығы өз жeңісін тoйлауда.Сoдан қазір қаншама адам бeйім былай oйлауға:"Мeн қай тілдe eркін сөйлeп, oқи алам, жаза алам,Білім, жұмыс..
©  Мұхтар Шаханов
Отырар кітапханасы
Тек қарынның байлығына сенген елдiң соры бар,Көне тарих сабақтары бiзге мойын бұрғандай.Отырарды ғаламда жоқ жазба кiтап қоры бар,Өткен заман..
©  Мұхтар Шаханов
Ғайша
Ғайша жеңгей сүйген жарын аттандырды майданға...Сенген жүрек серттен оңай тайған ба?Соғыс бiттi.Ал күйеуi келмедi.Үш жыл күттi.Бес жыл күттi...Өлдi..
©  Мұхтар Шаханов
Махаббатты қорғау
КIРIСПЕ ЯКИ ҒАШЫҚТАР ЖАЗҒАН ХАТТАРДАНIБiз екеумiз жолықтық,Бipaқ тым кеш жолықтық,Достасудан от тұтап, қоштасуға қорықтық.Маған құйды жарығын сенiң..
©  Мұхтар Шаханов
Махаббаттың жазылмаған заңы
Жол бұралаң, сезім тура, oй тура,Жол түскен соң болмас кейін қайтуға.Сүйген адам сезімі үшін бақытты,Болмайды оны бақытсыз деп айтуға.Бұл жайлы көп..
©  Мұхтар Шаханов
Наурыз парасаты
Айналаңнан жаңа көктем лебі ескен,Бұл кезеңде күн менен түн теңескен.Сан ғасырлық ата-баба салтынаКөпір болған Наурыз өзің емес пе..
©  Мұхтар Шаханов
ГИМАЛАЙ ЖОЛБАРЫСТАРЫ немесе малдық сана туралы мұң
Біздер қашан арыламыз дүлей-шампа күдіктен?Ең дұрысы, адамдығы еңкейгеннен қорыққан.Көп жыл бұрын Гималайдың баурайында жүріп менБір жолбарыс..
©  Мұхтар Шаханов
Мәңгүрттенбеу марсельезасы
Әні автордікіҚазақ ұлты, мың сүрініп, мың жығылып, мың тұрған,Даңқыңды ешкім бүркей алмас ізгілікке ұмтылған.Жомарттығың сорға айналып, туып өскен..
©  Мұхтар Шаханов
Ормандағы оқиға
Көргендер де,Көрмеген де арманда,Ертеде бір той бопты, ұлым, орманда.Қоқиқаз да, қарақұс та, қыран да,Қара аю да, күшіген де, жылан да,Қырғауыл да..
©  Мұхтар Шаханов
Қыран тағдыры
Баяғыда,Бабамыздың бабасының бабасыЖүрген кезде сүйенбей таяғынаКөңіліне пәктіктен өсірген гүл,Жомарт әрі мейірбан жесір кемпірҰстап апты ауласына..
©  Мұхтар Шаханов
Жігерлендіру
Сен жыладың, жігітім,Көп көрдім деп тұрмыстың тапшылығын,Қайтпады деп,Жұртқа еткен жақсылығың.Сен жыладың,Бір қатты соққы алдым деп,Бақытсыз болып..
©  Мұхтар Шаханов
Уақытша жеңістер
Икрам АдырбековкеҒасыр буаз болмаса да әділдікке желіндеп,Қай кезде де Жеңіс даңқы екі топқа бөлінбек:«МӘҢГІ ЖЕҢІС» және «БАРЛЫҚ..
©  Мұхтар Шаханов
Дара талғам қасіреті
Зор рухи бұла күшке кім тосқауыл бола алар?!Нағыз ақын мәңгі жастық шуағына оранар.Үш мың жасқа тартқан Гомер одан әрі жол алар,Үш ғасырды жеңген..
©  Мұхтар Шаханов
Жетінші түйсік
Үйленіп отау көтердің, мінекей, сен де, бала қаз,Тірліктен, бірақ, жарқыным, үйленбей кеткен адам аз.Сен түгіл қасқыр қасқырмен, маймыл мен маймыл..
©  Мұхтар Шаханов
Әмір-Темірдің соңғы өсиеті
Күш пен ақыл кімде мықты — соның даңқы ең үстем.Қиып өтіп өзен-көлден,Қия-шыңнан,Еңістен.Сырнайлатып,Кернейлетіп Әмір-Темір әскеріМәрмәр қала..
©  Мұхтар Шаханов
Бесінші еркек
Намыс туы желбіреген өрінде,Дүниеге келтірген сан алыпты,Отырарда, Менің туған жерімдеМынадай бір асқақ аңыз қалыпты.Жігерімен жіберердей тасты..
©  Мұхтар Шаханов
Төрт ана
Тағдырыңды тамырсыздық індетінен қалқала,Мазмұн жоқта мазмұнсыздық шыға келер ортаға.Әр адамда өз анасынан басқа да,Ғұмырына етер мәңгі астана,Демеп..
©  Мұхтар Шаханов
Желтоқсан алаңы
Сәл аялдап, тағзым етпей бұл алаңнан өтпеңдер...Желтоқсанда ызғырықтан тітіркеніп көк пен бел,Бұл жер, қалқам, асқақ рух жарылысы өткен жер,Қайта..
©  Мұхтар Шаханов
Бақыт геометриясы
"БАҚЫТ деген немене бұл, немене екен, немене,Мен шықпаған заңғар шың ба, мен мінбеген кеме ме?"Бәлкім Бақыт байлық па екен сараңдықтан бас..
©  Мұхтар Шаханов
Ел тілегінің күші
Тағдырының той-қызығы тарқаған,Өлкедегі ең бай әрі қарт адам,Сәуле шашқан досы түгіл қасына,Шығып алып құзар таудың басына,Жаратқаннан ұлы демеу..
©  Мұхтар Шаханов
Құдаша
Бас имей бұрқасынғаӨтті де жылдар ағып.Туған жер қырқасындаҚап қойды бұл балалық.Қайтемін оны даулап,Тек арман мүлгімейді.Бір сезім..
©  Мұхтар Шаханов
Алғашқы махаббатқа хат
IБір үмітке бір үміт жалғадым,Көп-ақ екен бергенімнен алғаным.Заңғар көкке самғағаным не керек,Саған ұшып бармаған соң, арманым.Әнмен айтып..
©  Мұхтар Шаханов
Мұрын жайлы әзіл
"Перзент болу оңай ма толыққанды,Зерттеп өс, - деп, -айдарлы алыптарды"Мені башқұрт жыршысы Мұстай КәрімРасул Ғамзатовқа алып барды.Таулыққа тән асау..
©  Мұхтар Шаханов
Жігіттің екі сипаты
МарсқаКім қайраттыКім кімге асқар тұлға,Мүмкін бе екен тағдырдан бас тартуға?Неткен ғажап,Биіктен құлаған тасСынғанымен қалады тас қалпында.Құзар..
©  Мұхтар Шаханов
Барселона әуежайындағы сұңқарлар
Бұл не өзі, әлде даңққа ғашықтық?Талайлар жүр өлең-жырды кәсіп қып,Десек-дағы іскерміз һәм батылмыз,Біз солармен күресе алмай жатырмыз.Кедергілер..
©  Мұхтар Шаханов