meta charset="utf-8"> Қазақша портал

Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»

Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Ақын
Алмасады ащы өмір мен тәтті өмір,Жалғасады сәтсіз, кейде сәтті өмір.Отқа-суға түсіп кете беретінАраңда жүр ақын адам – ақ көңіл. Сезімталдық бақыты..
©  Серікбай Оспанов
Жүрегім, жаным – толған өлеңім...
Жүрегім, жаным – толған өлеңім,Ойларым – қалың орман, желегім.Көңілім – жорға көк дөненімменӨмір атты жон, жолда келемін. Бақытқа толы бауларым..
©  Серікбай Оспанов
Әкем менің бақытым, байлығымсың
Әкем менің бақытым, байлығымсың, Аспандағы жарқырар Ай, күнімсің. Қорғанымсың маңдайдан жел өткізбес, Пана болар, дем берер жайлығымсың. Әкем менің..
©  Әкелер күні
Асқаралы Әкелер жүрегі кең
Асқаралы Әкелер жүрегі кең, Әрқашан біздерге беретін дем. Әке деген асыл жан, жаны жайсаң, Баласына жақсысын беретін ең. Асқаралы Әкелер жүрегі кең..
©  Әкелер күні
Әкелердің барында
Әкелердің барында құрметтейік, Ақ көңілін олардың кірлетпейік. Әке біздің Асқардай тауымыз бұл, Тауымыздың күйін бұл күйретпейік! Әкелердің барында..
©  Әкелер күні
Әкелердің күнінде
Әкелердің күнінде Әкелерді, Қуантайық жүзіне шаттық беріп. Әке деген асыл жан мейірімді, Отбасына жүретін бағыт беріп. Әкелердің күнінде Әкелерді..
©  Әкелер күні
Әкелердің күні бұл қуандырар
Әкелердің күні бұл қуандырар, Асқар таудай айнымас із қалдырар. Әкең барда бақытты жансың білсең, Әрбір істің шаруасын құп алдырар. Әкелердің күні..
©  Әкелер күні
Әке
Әке сенің арманыңды орындасам,Алға қояр мақсатым осы әрқашан,Ешқашанда кеш болмас бәрін түзеу.Бұл өлеңді арнады ұлың саған. Қолғанатың бола алсам..
©  Айтқалиев Айдос Даниярұлы
Тұңғыш өлең
Көргендеймін балалық күнді сенен,Тергендеймін бір нәзік гүлді сенен.Келгендеймін ауылдан жаңа ғана,Қайта оқысам құмартып, тұңғыш..
©  Серікбай Оспанов
Арман әлем
Өлең, өнер – ардағым, арман әлем,Жасымнан-ақ асылым, арбаған ең.Жарық етіп жолымды жүрсең демеп,Шабыт мініп шың-құзға самғаған ем. Тәнге – саулық..
©  Серікбай Оспанов
Мөлдір...
Мөлдір,Тұнық таңғы көк,Ауа жұттым төс кере.Мұнартады арғы бет,Көрінбейді ештеңе. Баламыз ғой қаршадай.Арман еді талайға –Жүзіп шығу шаршамайАрғы..
©  Серікбай Оспанов
Кең даланың заңына тек бағынған...
Кең даланың заңына тек бағынған,Елім, сенен,Айналайын бағыңнан!Киіз үйге ұқсайды екенЕртедеБаспаналар Архайымда салынған. Дөп-дөңгелек жерге жылу..
©  Серікбай Оспанов
Сәуір айы, 1945
Сәуір болмай – тәуір болмас.Қазақ мақалы. Жау жеңіліп,Жеңіс келген дәуірде,Тау көрініп,Қол созып ел тәуіргеТұрған шақтаӨскен гүлдейТуыппынМың тоғыз..
©  Серікбай Оспанов
Қарақошқыл топырағы ауылдың...
Қарақошқыл топырағы ауылдың,Түсіп жатыр қабіріне бауырдың.Бір-бір уыс топырағы қосылдыОған мұнда жиналған бар қауымның. Топырақ сап жас қабірге..
©  Серікбай Оспанов
Тамшы
Бәрі-бәрі тамшылардан құралған,Бір тамшы су – түсінгенге бұл арман.Тамшы судың кереметін,БүлігінБастан кешкен жандар ғана ұға алған. Тас төбеңнен..
©  Серікбай Оспанов
Көктұмсық
Бұлт оранып, Көктұмсық,Тұмсығыңмен от шымшып,Түнде таза, мөп-мөлдірКөз жасың ба?Төктің шық. Балдайымның қыры сен,Тал-қайыңнын жыры сен.Сағым тұрса..
©  Серікбай Оспанов
Жалғызтаудың баурында
Үзік-үзік ойларым,Жамау-жамау көңіл де.Жалт-жұлт ойнап ойда күн,Тінтті қырдың төрін де. Көңіл жамау болары -Жалғыз үйміз біз мұнда.Салынған жол жоқ..
©  Серікбай Оспанов
Тауда
Өрмелеп келеміз жоғары,Тау шыңы- алдағы нысана.Ентіктім,Шаршағам жоқ әлі,Жүректі сәл ауа қыса ма?.. Ұстасаң тал-терек күш беріп,Қап жатыр жартастар..
©  Серікбай Оспанов
Өмір-ай?..
Самғатып, қанат беріп қиялына,Шарлатып, ойдың жүзіп қиянына,Жұлдыздай келеді ағып ЖұмағазыКүреңнің күй тартқызып тұяғына. Алдынан андыздаған ауса..
©  Серікбай Оспанов
Ескі үй орнындағы ой
Осында жазып едім талай өлең,Көз жұмған енді бүгін жандай көрем.Құлазып, құм құшақтап шөгіп кеткенЖұртына қимастықпен қарай берем. Қап-қалың саман..
©  Серікбай Оспанов
Сезімім күнде жүр қалғып...
Сезімім күнде жүр қалғып,Қалмады бойда жалын түк.Сағынышымды тұлпар ғыпТорғайға жеттім..
©  Серікбай Оспанов
Махаббатқа алғаш мас болып...
Махаббатқа алғаш мас болып,Шығып ед сенде от-демім.Жанарына ыстық жас толып,Өзіңде қалды көктемім. Өзіңде тұңғыш тартып күй,Әнге де  алғаш..
©  Серікбай Оспанов
Оюлы , әсем...
Оюлы , әсем,Гүл деп адам қалатынКөбелектіӨлең етті сан ақын.Жыбырлаған құрт екен ғой ол да бір,Егер жұлып тастасаңыз қанатын. Қырғауылдар кездескенде..
©  Серікбай Оспанов
Аспан шашты алтынды...
Аспан шашты алтынды.Қызыл, жасыл, көгілдір,Сары, күлгін... –Сан түрліКөктем бояу төгіп жүр. Ойнатады нұрыменКүн көл бетін толқынды.Құс біткен..
©  Серікбай Оспанов
Дала күңгірт...
Дала күңгірт,Ерекше бүгін желді,Күзге ілесіп менің де күзім келді.Алма құлап,Ағаштан өрік құлап,Жалғай алмай тұрғаным үзілгенді... Алма, өрік үзілсе..
©  Серікбай Оспанов