meta charset="utf-8"> Қазақша портал

Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»

Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Есіл
Ақын болып жаратылдым не үшін мен?!Бүгін алғаш амандастым Есілмен.Бас иеміз дәл осы бір өзенге,Келіп жеткен астаналық көшіммен.Бабаларым су жағалап..
©  Шөмішбай Сариев
Менің ана тілім ғой...
Қайран өмір қайта оралмас енді бір,Дөңгеленген жеткізбейді жер жұмыр.Адамдарға бір келетін тірлікте,Я, Құдайым, мырзалықпен бер ғұмыр!Берші ғұмыр..
©  Шөмішбай Сариев
Ассалаумағалейкүм, жаңа Астанам
Бет алған Астанаға жол басы деп,Ақмолаға келгенім алғаш рет.Сақтаймын деп ордалы кіндік жұртын,Қазағым тартқан талай сан қасірет.Азаттықтуы үшін алас..
©  Шөмішбай Сариев
Жастар үнін естіп оянайын
Жастар үнін естіп оянайынШырқатып бұлбұл дауыс қояды әнін.Суретші таңнан тұрып төсегінен,Сұлу ғып дүниені бояғанын,Сезініп жүрегіммен..
©  Шөмішбай Сариев
Дүниені оятып таңым атты
Дүниені оятып таңым атты,Аспан тұр аман-есен әруақты.Ата-баба рухындай мәңгі өлмейтін,Сәулелер жүр аралап шаңырақты.Үй маңы, көз алдыңда терек..
©  Шөмішбай Сариев
Сырдария
Шешем МАРИЯШ Өтениязқызына арнаймынЖеткенше дарияға жолым — жыңғыл,Жыңғыл да — сұлулығы жерімнің бұл.Армансыз Ұлы Анамның құшағында,Мен бүгін..
©  Шөмішбай Сариев
Шежіре теңіз, дала тау құмында
Шежіре теңіз, дала тау құмындаТарих бар қарт әженің жаулығында.Өмірде көргеніңнің бәрі қызық,Санаң мен сезіміңнің саулығында.Теңіздің лағыл-маржан..
©  Шөмішбай Сариев
Өмір де теңіз екен
Өмір де теңіз екенТеңіз де, мұхит-көлмен егіз екен,Су, ауа бар тіршілік негізі екен.Артып тірлік тертесін мойынға сап,Кей адам арба сүйрер өгіз..
©  Шөмішбай Сариев
Өмірдің мен қызығын аз көрмедім
Өмірдің мен қызығын аз көрмедім,Оралып, көктем қайтып жаз келмедің.Ой қырын құшақтасам сыймайтындай,Кеудемді алуан ой, саз кернедің.Өмірдің мен..
©  Шөмішбай Сариев
Әкем Нағашыбай Сарыұлына
Әкем Нағашыбай СарыұлынаЕй, дүние, мен осы қайда асықтымӨмірімнің өлеңді айнасы ұқтым.Табам деп інжу-лағыл талай ақын,Маржандай сырсандығын қайта..
©  Шөмішбай Сариев
Үйіме тағы гүл келді
Үйіме тағы гүл келді,Кеудеме менің нұр берді.Осы емес пе, бақытым,Бақытын ұстап, кім көрді?!Үйіме тағы гүл келді,Кеудеме толы жыр берді.Жүрегім..
©  Шөмішбай Сариев
Жұлдыздарым жанып тұр түнгі аспаннан
Жұлдыздарым жанып тұр түнгі аспаннанАқынның не амалы бар сырды ашқаннан.Жұлдыз-ай жарық ойлы өлең жазамТұмшалап жан-жағыңды мұң басқаннан.Сапарлас..
©  Шөмішбай Сариев
Мойнына желпіп жібек самал — бала
Мойнына желпіп жібек самал — бала,Бауырына басып өскен бабам — дала.Ең ұлы өсімдігі Жер ананың –Тамырын бөлек алған Адам ғана!Айналдырсаң өзіңді қол..
©  Шөмішбай Сариев
Ешқандай жақсылығың зая кетпес
Ешқандай жақсылығың зая кетпес,Анаңның сүйегіңе — таяғы өтпес.Біреудің қасіретін біреу көріп,Бақытты ғұмырына — баян етпес.Қыс келіп, боратады қарды..
©  Шөмішбай Сариев
Елуде – елуінші ағаш ектім
Өлеңмен тарттым азап, жапа шектім.Ойлардың тар түрмесі, қапасы өттің.Бір кездер айта алмаған сөз орнына,Елуде – елуінші ағаш ектім.Өткен күн терең..
©  Шөмішбай Сариев
Атбегі
Қастерлейді қазағым — сүйеді ұлтымНоқтасына қашанда ие жұртым.Мінсең – көлік, жесең – азық, ішсең – сусын,Төрт түліктің ішінде түйе –..
©  Шөмішбай Сариев
Мендей сүйсе...
Өмірдің мен де мейман қонағымын,Аңдайтын жолаушымын жол ағымын.Тең тұрар төрағасы болсам деймін,Қазақты сүйетіндер Одағының!Қыранның қуат беріп..
©  Шөмішбай Сариев
Өрт
Қуалап шөпті қуып өрт болғандаСен ие болмасыңа көп таңғалма.Шаңырақ жанып, лаулап құлап түссе,Сүйеніп қалатынды жоқтан барға.Лап етер ең жаманы..
©  Шөмішбай Сариев
Қара жердің үстінде
Қара жердің үстінде,Адамдар жүр табынып.Қара жердің үстінде,Ақ қар жатыр малынып.Аппақ қардың астында,Көктем жатыр жамылып.Аппақ қардың астында,Жер..
©  Шөмішбай Сариев
Достық туралы жыр
Аспанымда аңқия есіл көк,Дұшпаныма айта алмаймынКешір депДүниелік кен-қазынам байлығымБұл өмірде достарым көп,Досым көп.Ағалардың арасында досым..
©  Шөмішбай Сариев
Өмір – жүйрік, бәріне жеткізбейді
Өмір – жүйрік, бәріне жеткізбейді,Адам көңілі,Жер емес көкті іздейді.Арман жүрекМаздаған шоқпыз дейді.Жанған жүрек,алаулар отпыз дейді.Сағым боп көз..
©  Шөмішбай Сариев
Өмірден айналайын Өмір – Анам
Өмірден айналайын Өмір – Анам,Бір түрлі неге болсын көңіл алаң.Құдай берген тіршілік сенің арқаң,Кездесіп жақсылармен жолыға алам.Кездесіп қоштасудан..
©  Шөмішбай Сариев
Қайтсем екен, мен осы, қайтсем екен
Қайтсем екен, мен осы, қайтсем екен,Ақиқатын, өмірдің айтсам бе екен?!Базардың арзан затын қымбатқа алып,Оралып жәрмеңкеден қайтсам бе екен?!Қайтсем..
©  Шөмішбай Сариев
М, Құдайым, бере гөр
М, Құдайым, бере гөр,Тілеген мынау тілектіСөйлете гөр жүректі,Сейілте гөр түнектіАман сау ет халқымдыАрқа сүйер тіректіБұл дүниеге пендеңніңБірі..
©  Шөмішбай Сариев
Ақын достар
Адалдық, ар-ожданға үлгісіңдер,Ғажайып, ұқсамайтын түрлісіңдер.Сендерді сағынамын ақын достарШартарап ой ізінде жүрмісіңдер?!Ой деген батырады қанша..
©  Шөмішбай Сариев