Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»
Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Кей кезде
IЖаным менің жас шағымдай түлейді,Жасағаннан жалынды оттар тілейді.Шығар күннен сөнбес шырақ сұрайды,Батар күннен өлмес мұрат сұрайды.IIСыртым тозса..
© Әбділда Тәжібаев
Кішкене портрет
Өзгергіш бояу секілді,Осы бір адам қызық - ақ:Жап-жаңа жүзі жылы едіСұрлана қалды бұзып ап.Ажарын баққыш өңгенің,Менікі дегіш – жеңгеніңҰмыта..
© Әбділда Тәжібаев
Сыншының сыры
Жаны жүдеу, жүрегі әлсіз біреуге,Күнде әзірмін жақсы тілек тілеуге,Бірақ тілім тартып кете береді,Әдетімен сыншылықтың мінеуге.Болғаннан соң бар..
© Әбділда Тәжібаев
Өз атымнан
Драмашы боламын да,Таңдандырам театрды демеймін.Тапқан жоқпын таңдап әлі,Тарихын да таңғажайып геройдың.Іздегенім - трибуналар,Іздегенім - ұғушылар..
© Әбділда Тәжібаев
Ашу үстінде
Сендер мені санамаңдар өлгенге,Айтарсыңдар «өліпті» деп көмгенде,Айтарсыңдар «жеңілді» деп жеңгенде,Жеңбейсіңдер, жаным барда..
© Әбділда Тәжібаев
Адам
***Өтіп жатыр күндер жосып бөгелмей,Уақыт шіркін ағытылған көгендей.Тозса да адам тұрып бағар жығылмай,Қирағанша қасарысқан емендей.***Адам түк те..
© Әбділда Тәжібаев
Ол оңай-ақ тауыпты
Іздедім кеп, іздедім– Іздеушіміз біз! дедім.Із кескен ит секілдіШаршап талай өкіндім...Іздедім кеп, іздедімІзден күдер үзбедім.Алдымда бар жаз..
© Әбділда Тәжібаев
Жирен мұрт
I - өлеңЕсімде, ұмытқам жоқ жетімдікті,Жатқанмын көзім жасты, көңілім күпті.Жетектеп сонда мені алып шыққанОсы бір қайырымды аға, жирен мұртты.Осы..
© Әбділда Тәжібаев
Жамал Омарова
Кеткен соң қайран жастық көз көрмеске,Қоймайды шіркін уақыт өзгермеске.Әжелер көздің жасын мөлтілдетер,Алғанда қызығы мол күндерді еске.Жарқылдап..
© Әбділда Тәжібаев
Мұхамеджан Қаратаев
Тағдыр тәлкек етсе де сындырам деп,Тақымыңа саламын қыл бұрау деп,Сынбай қайтқан сабаздың біреуі осы,Міндетімді өтеймін, тындырам деп.Өтеп жатыр..
© Әбділда Тәжібаев
Нұртас Оңдасынов
Пенсияға кетем деп ойламаған, -Басын іске бағыштап қойған адам.Басқамызша мақтатып өзін-өзі,Елу жасын шулатып тойламаған.Көрген емес ешкімге өзін..
© Әбділда Тәжібаев
Әбжан Шортанбаев
Өңі жұқа, қағылез қартайса да,Қайрат - күші жастағы ортайса да.Ұзақ ойдан қояды арыла алмай,Отырса да, жүрсе де, жантайса да.Ұнатпайды ол шашылып..
© Әбділда Тәжібаев
Бауыржан Момышұлы
Бүркіттей тағдырда отыр сілкінбеген,Шал бопты көкірегі күркілдеген.Айдындай ақ маңдайын әжім торлап,Көзінің алды да аздап кілкілдеген.Кез қайда тасқа..
© Әбділда Тәжібаев
Кәдімгі өздеріміз туралы
IБір өре киізді төсеніп,Бір өре киізді жамылып,Жатушы ек жалаңаш жетімдер,Жаздағы шуақты сағынып.Сыртта жел ысқырып іңірде,Әйнектер сықырлап..
© Әбділда Тәжібаев
Ленин бізге осылай деген
– Мен орнымды іздемедім биіктен,Оны айтудың қажеті жоқ ешкімге,Өзіңді өзің берік сақта,Өзіңді өзің қымбаттатпа,Революция үстінде.Айту жеңіл..
© Әбділда Тәжібаев
Алпысқа келгендегі сөз
Байқаймын, Осынау мол топқа ағамын,Ал мына үркердей аз шоққа інімін,Жисырман: қуансам ентігіп те қаламынКөрсеткім келгендей қарттықтың ырымын.Ұққанға..
© Әбділда Тәжібаев
Ағатай
(1971-жылғы 6 июньде Ыбырай Жақаев 80-ге келді. Оған Еңбек Ерінің екінші рет Алтын Жұлдызы берілді. Сол тойға мен де шақырылып едім, сонда осы өлеңді..
© Әбділда Тәжібаев
Туған қалам
(Туған қалам Қызылордам 150-ге толғандағы сөз)«Әркімнің туған жері - Мысыр шаһары».Халық сөзі.Менің Мысырым да сенсің,Меккем де..
© Әбділда Тәжібаев
Өз жерім
(Шымкент облысы Ленин орденін алғанда.)Жолдастар,Жан достар,Туыстар, тыңдаңдар!Өздерің тіл берген, Сөз берген ақынмын.Бәріміз бірге өткен қалды ғой..
© Әбділда Тәжібаев
Жол туралы
Асфальтты, асфальтсыз жолдарды білеміз,Асфальтты,асфальтсыз жолдармен жүреміз.Бірақ біз жолдағы міндетті білмейміз,Жолдарды, жолдастар, жазықсыз..
© Әбділда Тәжібаев
Ғани монологы
– Революция от пен оқтан жаралған«Ғани!» деді, атымды атап шақырды.Түстім келіп күркіреген майданға –Зор майданға - қан..
© Әбділда Тәжібаев
Кел, жылдарым!
Декабрьдің соңғы күнін жаптым мен,Қонақүйдің соңғы есігін жапқандай.Жаңа жылдың тұңғыш күнін аштым мен.Жалтыңдаған жарықтардан жасқанбай.Жарқырай..
© Әбділда Тәжібаев
Мен сендердің біріңнен кем емеспін
Қандай еді сыңғырлаған дауысым,Жаңғыртатын ормандар мен тау ішін,Қыздар сонда қуана маған қарайтын,Шоқ шашыратқан от көздерін қадайтын.Қызық дүние..
© Әбділда Тәжібаев
Тостар
Күтетін мені ғана жолдар үшін,Сүйейтін мені ғана қолдар үшін,Сүйейтін мені ғана жандар үшін,Кәнекей тартып жібер, жолбарысым!***Ойды турап тастаймын..
© Әбділда Тәжібаев
Тағы да өзім туралы
Таң сәріден, түннен кейін, -Күннен бұрын ояндым.Жастығымда жатыр басым жып-жылыКөжегіндей қоянның.Шүкір, құдай, бар екенмін бүгін де,Сексеуілге..
© Әбділда Тәжібаев