meta charset="utf-8"> Қазақша портал

Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»

Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Тост
Құдағилар,Құдалар!Достасуға келдім мен,Басымызға тағы бір бас қосуға келдім мен.Оң аяқпен қызыңыз келін болып аттайтын,Өкілімін елдің мен.Жету үшін..
©  Айтуар Өтегенов
Қыз ұзату
Қырдың қызыл қызғалдағы тәрізді,Құлпырса қыз арайланар таң ізгі.Бойжеткен соң қыздың жолы жіңішке,Ауыл – аймақ аңдып жүрер әр ізді.Үйінде қыз қол..
©  Айтуар Өтегенов
Келетін жасқа келгенбіз
Келетін жасқа келгенбіз,Толатын жасқа толғанбыз.Алатын кезде алғанбыз,Беретін кезде бергенбіз.Жанатын кезде жанғанбыз,Ләззатына өмір..
©  Айтуар Өтегенов
Мейірім төгіп нұр саулап
Мейірім төгіп нұр саулап,Күн сәулесі тарала.Босап қысқы құрсаудан,Жатыр балқып Жер – Ана.Сұлу мүсін бейнені,Ынтықтырған, іздеткен.Жел желпіген..
©  Айтуар Өтегенов
Туған жұртқа тағзым
Ескі жұрт, саған бас ұрып,Тербеттім жанды сезіммен,Сағыныш тамды көзімнен.Әкемнен таяқ жеген жер,Бошалап кетіп бозінген.Желіні толып бойынан,Жеті күн..
©  Айтуар Өтегенов
Досқа наз
ІБала кезде бірге ойнадық талай біз,Құпия емес, арман болған арай қыз.Ал бүгінде бірімізге біріміз,О, өмір-ай,Сынай-барлай қараймыз.Уақыт шіркін..
©  Айтуар Өтегенов
Туған күнді тойламаймын
Мейлі сана наданға,Мейлі теңе жаманына одан да.Туған күн де, өлген күнде біреу-ақ,Адамда.Жөн-ау деймін мәнді ұққан,Деңдер мейлі: «болдық таң».Мен..
©  Айтуар Өтегенов
Маған ыстық бұйрат құмдар, шағылдар
Маған ыстық бұйрат құмдар, шағылдар,Маған ыстық ұстатпайтын сағымдар.Не ойлайды екен қаладағы мен жайлы,Дала ұлдары Мұқандар мен Сағындар.Жоқ ұлыңда..
©  Айтуар Өтегенов
Сағындырды, аңсатты
Сағындырды, аңсатты,Самал желді, құба түн.Сағындырды аңсатты,Жайлау, сенің шұбатың.Ойымды ауыл бөлетін,Келсемдағы неше мен.Жарқын жеңгем беретін,Сол..
©  Айтуар Өтегенов
Кеудемде менің
Кеудемде менің:Жайнаңдар шоқ болып,Төстегі жарқылдар,Ойнаңдар ақ көбік,Ақ көбік толқындар.Атыңдар тербетіп,Гүлдерді таң нұрлар,Жатыңдар..
©  Айтуар Өтегенов
Жаға жайда
Махаббатың гүл атса,Мөлдір болып арыңыз.Көңіл нұрға құмартса,Жағажайға барыңыз.Аршын төсте қос алма,Әп-әдемі бұлтылдар.Дейсің неден жасалған,Құралай..
©  Айтуар Өтегенов
Тәуелсіздік 30 жыл тақпақ жыр тақпақтар өлеңдер
Тәуелсіз елімТәуелсіздік – тартуы ол тәңірдің,Тәуелсіздік – маңдайдағы бағым бұл.Тәуелсіздік – сыбағасы халқымның,Тәуелсіздік – таймайтұғын тағым..
Бақыт
Бақыт деген бір биікке ұмтыламын құмартып,/Ол биігің тұр әзірге тым алыстан мұнартып/.Шығам соған, шығам соған, отырмаймын телміріп,Демен әсте:..
©  Айтуар Өтегенов
Ұсыныс
– Көздеріңнен ерекше нұр аламын, жаным,Сенсіз қалай мен өмір сүре аламын, жаным.Іздегенде күнім боп табыласың ба, жаным,Жүрегіме гүлім боп тағыласың..
©  Айтуар Өтегенов
Құлпытастағы жазу
Ей, адамзат!Күліп келіп, бұл өмірден күліп кет,Не себепті келгеніңді біліп кет.Әділдікке биік күмбез орнатып,Жауыздықты қанжарыңмен тіліп кет.
©  Айтуар Өтегенов
Іздеймін неге...
«Келініңді түсіруге әзірлен,Үйленемін»,-дей алмаймын қазір мен.Қандай жақсы,қандай жақсы бойдақтық,Көрген қызды қағытатын әзілмен.Жеңешежан,Сондада..
©  Айтуар Өтегенов
Өмір сәні
Жаратылған толқындардан, ағыстан,Қызғаныштан аласұрған, қағысқан.Өмір-сарай сәулетіне сән берер,Жүректер мен жүректер ғой табысқан.
©  Айтуар Өтегенов
Есею
Бірге ойнадық, бір төсекте жаттық қой,Өмір дәмін, дос-ау, бірге таттық қой.Он сегіз жас қара сирақ біздерге,Алып келді жігіттік пен шаттық той.
©  Айтуар Өтегенов
Махаббат
Әлі өмірдің белесіне шықпадым,Махаббаттан екі-ақ нәрсе ұққаным:Дәмі мүлдем тәтті екен,Заңы мүлдем қатты екен.
©  Айтуар Өтегенов
Қамалды да бұзып жарып өтердей
Қамалды да бұзып жарып өтердей,Толқынына ағызып-ақ кетердей.Көктемеде тасып едің Ару Жем,Арнаңнан бір асып едің Ару Жем.Асау едің, кейпің жоқ..
©  Айтуар Өтегенов
Соғады жүрек, соғады жүрек жаспын деп
Соғады жүрек, соғады жүрек жаспын деп,Махаббаттың бал-шарабына маспын деп.Күннен де ыстық қызуым мол кеудемде,Кеудемде менің тасқын көп.Есігім ашық..
©  Айтуар Өтегенов
Айтшы маған
Айтшы маған аспандағы ақ бұлттар,Өн бойында адалдық бар, пәктік бар.Шарлайсыңдар, кезесіңдер, сезесің,Қай елдерде сүйініш пен шаттық бар.Көңілімді..
©  Айтуар Өтегенов
Бірін-бірі адамдардың түсінетін кезі көп
Бірін-бірі адамдардың түсінетін кезі көп,Шын бақыттың тани білер, көре білер көзі боп.Асығамыз жылынуға, лапылдатып үрлеуге,Байқаусызда қалсақ болды..
©  Айтуар Өтегенов
Ортасында тілек-назым құпталған
Ортасында тілек-назым құпталған,Достар, достар, құшақ жайып шықты алдан.Шын достықтың орны өмірде ерекше,Достар үшін жан беремін керексе.Күлкі ғана..
©  Айтуар Өтегенов
Алдымда менің арайлап атқан ақ таң ба
Алдымда менің арайлап атқан ақ таң бар,Достарым мені кінәлаң, мейлі мақтаңдар.Асыға күткен арманым болсын сол күндер,Жүректің мөлдір сезімін ғана..
©  Айтуар Өтегенов