Бөлім: «Жаңылтпаштар жинағы»

Жаңылтпаш — қазақ ауыз әдебиетінің шағын жанры. Жаңылпаш ойын-сауыққа жиналған жұртты күлдіру; жас ұрпақтың тілін ұстартып, әр түрлі сөзді шапшаң айтуға үйрету мақсатымен пайда болған. Жаңылпаштың сөздері адамды жаңылдыратындай қиын, көбінесе, ұяң және қатаң дауыссыз дыбыстардан құралады, қара сөз немесе өлең түрінде болады. Жаңылпаш ойын-сауықтарда ән білмейтін, жатқа тақпақ айта алмайтын жастарға жаза ретінде де қолданылған. Мұндай ұятты жағдайға қалмас үшін әр жас жігіт пен қыз ән-жыр үйренуге талпынған. Қазіргі кезде Жаңылпаш жаңа мазмұнға ие болып, түрі мен мазмұны жағынан молыға түсті. Жас ұрпақты достыққа, бірлікке, адамгершілікке, ізгі қасиеттерге тәрбиелеудің маңызды құралына айналды. “Қамаштан көріп қалашты, Қалашқа Жарас таласты, Бөлінсін десең қалаш тең, таласпа Жарас Қамашпен” сияқты тәрбиелік мәні зор Жаңылпаштар бала бақшалар мен мектептерде жиі қолданылады.
Шынтуайтын айт,Кiм суайт?Суат суайт па?Қуат суайт па?
©  Ескен Елубаев
Төрлет төрге,Төрге өрле.
©  Ескен Елубаев
Ең жақсысы –Хатшының бар сақшысы.Ол жақсы сақшы.
©  Ескен Елубаев
Жегендердiң бəрi мəз,Қазы рас – дəрi ас.
©  Ескен Елубаев
Үңгiр күңгiрт,Iшi тымық жым-жырт.
©  Ескен Елубаев
Олар оралмандарЕлге оралғандар.
©  Ескен Елубаев
Кешкi бес,Көштi көш... кеш.
©  Ескен Елубаев
Алса да сонша самса,Тəттi емес самса онша.
©  Ескен Елубаев
Қазан бетiн жаппақ қақпақ таппақ,Тапқан қақпақСатпақ-сатпақ,Таза қақпақ таппақ
©  Ескен Елубаев
Бұл теңiз – ерен теңiз,Ең терең теңiз деңiз.
©  Ескен Елубаев
Тураған пияз –Бұл аз пияз.Тағы тура бiраз пияз.
©  Ескен Елубаев
Өскен баста,Қиылған шашты шашпаБосқа баспа.
©  Ескен Елубаев
Кең еңiс,Кең еңiс, тегiс егiс. 
©  Ескен Елубаев
САП ҚҰРҒАН «ƏЛIППЕ»
(аллитерацияға құрылған)«А»Ардақтар асыл адамың,Ақ сүтiн ақта ананың...Ананың алсаң алғысын,Азаматсың, арлысың,Атағың асар аспандап,Абыройың..
©  Ескен Елубаев
«Я»
Яхия яслигеЯ барар, я бармас.Яхияны яслиЯ алар, я алмас.
©  Ескен Елубаев
«Ю»Юрмалада Юра жүр,Юля Юрамен бiр.
©  Ескен Елубаев
«Э»Экстрасенс эстрадада ол.Энергиясын жұмсар мол.
©  Ескен Елубаев
«Ь»Шинельдi шеш,Никель сымды кес.
©  Ескен Елубаев
«I»Iртiк-iртiк,Iштiк iркiт.Iркiп-iркiп.
©  Ескен Елубаев
«Ы»Ылғи ылди ыңғайсыз,Ырықсыз ылдилауға кiм ынтық?
©  Ескен Елубаев
«Ъ»Объ өзенiне бардық,Объективке түсiрiп алдық.
©  Ескен Елубаев
 Кещеге айтқан –Ащы да емес,Тұщы да емес,Лəм-мим демес.
©  Ескен Елубаев
 Шалғыңды шыңдап,Шалғынды шап шындап.Шөпшабыста шалапқаШөлiркесең шөлдi бас,Шалап – шаңдулы шанақта.
©  Ескен Елубаев
 Чехия елi – батыста,Чикаго қаласы – АҚШ-та.
©  Ескен Елубаев