meta charset="utf-8"> Қазақша портал

Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»

Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Бір қолымда өлеңім, бір қолымда бөбегім
Тәтті ұйқысын тербетіп ұйқыдағы төренің,Туласам да толқын боп тағдырыма көнемін.Ақын болған әйелмін, сәби сүйген анамын,Бір қолымда өлеңім, бір..
©  Марфуға Бектемірова
О, туған жер!
О, туған жер!Күннен-күнге арта түсті қадірің,Қадіріңді бір адамдай таныдым.Саған келіп өксігімді бастым мен,Мына өмірдің көріп талай тамұғын.О, туған..
©  Марфуға Бектемірова
Махаббаттың келуі
Махаббатсыз...Ауыз бармас айтуға да,Күн шығып,Қараңғыда ай туа ма?Махаббатсыз,Қаңырап бос қалады,Алтын сарай,Алтын үй, алтын..
©  Марфуға Бектемірова
Шындықты іздеп
Қара аспан түйе берсін қабағын,Шындық іздеп жолға шықтым қарағым.Жазылатын емес орман өссе де,Орнына мына ескі жараның.Аспан жаққа жәудірейді..
©  Марфуға Бектемірова
Күн әрине, сенді саған
Күн әрине, сенді саған,Шын сүйді деп ойлады.Жетер емес енді шамам,Бол махаббат қорғаны.Менде жаным үміттердің,Сөнді соңғы шырағы.Сезімімді..
©  Марфуға Бектемірова
Ештеңе етпес күн суығы, күн ыстығы
Ештеңе етпес күн суығы, күн ыстығы,Ұғу керек жаныңмен дұрыс мұны.Ойлағаным өмірде алдыменен,Отанымның, елімнің тыныштығы.Сүңгіп кетсем қараңғы..
©  Марфуға Бектемірова
Құбылыс бар
Елесіңмен, қоштасқанда өзіңмен,Шығыс жақтан көгілдір нұр сөнбеген.«Ұмытпаймын» дедің жалғыз сөзіңмен,Бірақ өзім айтқаныңа сенбегем.Берілетін өмір бар..
©  Марфуға Бектемірова
Өзгеріс
Өзгеріпті япыр-ай,Өмір деген,Қоңыздар да өрмелеп,Шықты әне, көрінбеген.Келемін мекен іздеп,Бұл дүниеден...Өз орнымды таба алмай,Өмірден мен.Көнем..
©  Марфуға Бектемірова
Көкшенің жүрегімін
Ардақтаймын халқымның әдет-ғұрпын,Аманбысың ағайын, бауыр-жұртым.Қызың болып қаламын елін сүйген,Сағынышпен ортаңа келіп тұрмын.Қалам берді қолыма..
©  Марфуға Бектемірова
Көрнекті
Ұмытқан жоқ ем,Аралап жүріп жер-көкті,Жылдарым өтті,Кеудемнен ызғар жел де өтті.Ұмыттың мені,Ұмыттың мені, амал не,Жырыма сені бөлеп ем,Қайран..
©  Марфуға Бектемірова
Жан серігім
Байлық та,Төгіледі, шашылады,Атақ та,Шарқ ұрады, басылады.Менімен мәңгілікке сапар шектің,Жан серігім, өлеңім қасымдағы.Алдымызда,Қанша өмір, жарық..
©  Марфуға Бектемірова
Алатау
Алатау жақпар-жақпар жоталанған,Тік өркеш айнымайды боталардан.Шөгеріп қар жауғанда қоя салған,Немесе аунап күлге жата қалған. Тастары жүрген бейне..
©  Серікбай Оспанов
Гүл
Етіктер мен танктіңІзіне ол өсіпті.Жағасына арықтыңТізіле ол өсіпті. Ерлеріміз қорғағанӘрбір жерге өсіпті.Сыр шерткендей ол маған,Қабірлерге..
©  Серікбай Оспанов
Қыс
Ақпан айы. Түрініп ап таң білек,«Осыншама неге үйіліп қалды» деп,Жал-жал қарды оңды-солды атқылап,Бұрқылдатып жатыр, әне, қар күреп. Атқан қары билеп..
©  Серікбай Оспанов
Көз қадаған қарамай ерке Күнге...
Көз қадаған қарамай ерке Күнге,Мазалаған ойлардың жетегіндеБойлай алмай өспеген көлеңкеге,Тұрмын, міне, Балдай тау етегінде. Ауылыңда ойлайсың..
©  Серікбай Оспанов
Қала мен ауыл
Қадірлі ғой қала да,Бақ боп мені тұсады.Сағынышым сарыалаХат боп елге ұшады. Қала да бұл құшады,Жетелейді жолы алға.Ауылымның құшағыКеңірек қой одан..
©  Серікбай Оспанов
Түн құшақтап...
Түн құшақтап,Ай сүйіп маңдайымнан,Ән қайырған, ұл едім мал қайырған.Қала балын ішсем де,АуылдағыКетпейді әлі татқан дәм таңдайымнан! Бірі жақын,Күй..
©  Серікбай Оспанов
Күн мен Жердің махаббаты оянып...
Күн мен Жердің махаббаты оянып,Жер құлпырып шыға келді боянып. Күн қызуы тас жолдарды балқытып,Жіберді бір кең кеудені шалқытып. Ару – Күннен Жігіт –..
©  Серікбай Оспанов
Таза ауада тазарып, қалдым кеңіп...
Таза ауада тазарып, қалдым кеңіп,Ши желпініп,Барады шалғын желіп.Ауыл үстін бөлеген хош иіске,Әлдеқайдан қосылды жаңбыр келіп. Күн күркіреп, оятып..
©  Серікбай Оспанов
Жаңбыр жауса шулаған...
Жаңбыр жауса шулағанНеше ой мен неше сай.Толқындардай тулағанТорғайымның көшесі-ай. Жота-жота жондарыӨткенді еске салғандай.Екі аяқты..
©  Серікбай Оспанов
Қара тасты жағаны
Қара тасты жағаныҚара теңіз ұрады.Қара шашты бұлағыҚара тасқа қамалып,Қарап маған жылады... Қара тасты тұр аңғар,Қара тасты дуалдар...Қадап көзін..
©  Серікбай Оспанов
Дауылдар соғып, жұлқылай берсін жел мені...
Дауылдар соғып, жұлқылай берсін жел мені,Қайғысыз, мұңсыз көңілді күйлер тербеді.Махаббаттардан ойлануға да мұршаң жоқ,Ішпей-ақ масаң асау көктем бас..
©  Серікбай Оспанов
Өзім еккен жас шыбық...
Өзім еккен жас шыбықЕнді мені састырып,Тереземнен қарайды.Желмен шашын тарайды.Жай-күйімді байқайды,Үнсіз басын шайқайды.Кей күндері ол – ерке,Жазда..
©  Серікбай Оспанов
Сұлулықтарға жас жанды...
Сұлулықтарға жас жандыЖатамын бөлеп,Тоя алмай....Алтын шегемен аспандыШегелеп, әне, қойғандай. Тұратын біздің төбедеАспандап алтын орақ та...Көз жас..
©  Серікбай Оспанов
Көктемде күн құлпырады...
Көктемде күн құлпырады,Жер бетінде нұр тұнады.Бар тіршілік қайта гүлдеп,Күн көзіне ұмтылады. Көктем күні құбылмалы,Таң атқалы жылынбады.Тал..
©  Серікбай Оспанов