Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»
Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Махамбет
Қара қазақ, баласын хан ұлымен теңгердім......Көз алдымда сондағыКескіндері ерлердің.Осы сөзбен таң қалдырдың сен мені,Қайран басың тастағанда..
© Ғафу Қайырбеков
Көк дәптер
Көк дәптер ақын қолы шимайлағанАрқандай әр қазыққа жыр байлаған,Үзілген түрлі ағаштанЖапырақтайКітаптың сүйегіне сыймайды әмән.Бұл жолы рет тауып..
© Ғафу Қайырбеков
Сәкен әні
Сейфолла Оспановты еске алу«Келемін тау ішінде өлеңдетіп,Аймақты тебірентіп, елеңдетіп»,—Осы әнге шырқаушы еді бір азамат,Қалушы ед..
© Ғафу Қайырбеков
Шебер
Қол өнер шебері СәлимағаОн саусағы, ой қиялы жарысқан,Маңдайында талай өнер табысқан.Сен қазақтың бір талантты қызысыңЖақсы есімің жаңғырыққан..
© Ғафу Қайырбеков
Хамит Ерғалиев
Жиырма бес жыл аға-іні боп келеміз,Жыр мұхитта қатар жүзіп кемеміз.Біз ақынбыз, біз өзіміз шашумыз,Жай шашуды, аз әкелді демеңіз.Бірге таттық талай..
© Ғафу Қайырбеков
Әбу Сәрсенбаев
Әбекең мен көргенде қырық жаста,Ол кезде екі кездің нұры басқа.Па, шіркін, қылшылдаған семсер едіДәті жоқ қынабынан сурылмасқа.Жүзінде шабыт толқын..
© Ғафу Қайырбеков
Мариям Хакімжанова
Сатайдағы кешБасы жоқ, аяғы жоқ бір ән қозғап,Басылды кешке қарай боран боздап.Мұз қатқан маңдайына машиналарКөз жазып бір-бірінен қала..
© Ғафу Қайырбеков
Әлкей Марғұлан
...Даланы шарлаған, тау барған,Қырлардың қыртысын аударған.Қираған құмыраға жұққан шаңдарданӨлген қалалар сырын аңғарғанАрхеолог — Әлкей..
© Ғафу Қайырбеков
Ғабит Мүсірепов
Қуаныш жан толқытпай жай шыға ма,Жұлдыз бар мақташыда, қойшыда да,Ойпыр-ай, сен алғаның бақыт болды-ауҚазақтың қадірлі ұлы, ойшыл аға!«Шүйінші..
© Ғафу Қайырбеков
Сапарғали Бегалин
Сапеке!Сапарғали, атың Сапар,Жылдарды бастан кештің сексен қатар.Өзіндей болсын мықты бір жолаушы,Тірліктің аспай-саспай дәмін татар.Халқымның әрі..
© Ғафу Қайырбеков
Жамбыл Жабаев
«Тоқсан тоғыз жыл жасап Жамбыл өткен», —Әлем соған таң қалып әңгіме еткен.Тоқсан жылдай аулына белгілі боп,Тоғыз жылда дүниені..
© Ғафу Қайырбеков
Қазақтың мал-дәрігерлік институты
Сенде менің сан құрдасым оқыған,Талай інім, қарындасым оқыған —Сенің қазір жалыныңды көремінБүкіл қазақ ауылдастың отынан.Жаңа маман жан-жағыма..
© Ғафу Қайырбеков
Қос институт
АБАЙДЫҢ ҚазПИ-іҚарт ҚазПИ, мен айналдым есіміңненСонау бір алыс қалған ескі күннен,Мынау бір кешіп тұрған сәтке дейінЕркелеп еніп келем есігіңнен.Сен..
© Ғафу Қайырбеков
Сырдариямен сырласу
Ассалаумағалайкум, Сыр данышпан,Тағы да тарттың мені ту алыстан,Шарт етіп шаңқай түсте сені таптыКеудемнен сағыныш толқын зулап ұшқан.Мен сенің балаң..
© Ғафу Қайырбеков
Ақын солдаттар
Арғы араб, фарсы мен Рим, грек,Шыңғыс, Батый, Темірден берегірекНаполеон жүргізген соғыстарданКөздің жасын тауысқан жер еңіреп.Бірақ соның бәрінен..
© Ғафу Қайырбеков
Жеңістің философиясы
Майданда қайтыс болған жалғыз ағам —Әбдікәрім Қайырбекұлы Сәрсембаевқа1Есімде — бес өріп сөз — соғыс атты,Ұмытпан ес аманда со бір..
© Ғафу Қайырбеков
Сәлем саған, жас қайрат!
Мен саған бүгін сөз арнап,Келді бір кезек тіл қатқым.Жылдардың сыры қозғалмақ,Қозғалмақ сыры ұрпақтың.1... Біз он беске жеткенде,Аспанның жартысы өрт..
© Ғафу Қайырбеков
Республика коммунистеріне
(Жаңа жылды құттықтау)Жолдастар!Сендер десе, тебіренем мен,Бар Шабыт, кеудемдегі бар өлеңмен,Аяулы Республика абройынКөтерген азаматтық ар..
© Ғафу Қайырбеков
Қозғалды миллиард алаңмен
Жолдастар!Құтты мына сәтҚуаныш толған қойынға,Жалауда жайнап болашақҰлы октябрь тойында,Сенімен, досым, қара, әнеЖарыңмен, сәби балаңменАдымдап бірге..
© Ғафу Қайырбеков
Күн сөйлеп тұр
(Миллиард -1976)Жолдастар!Атты міне, таң ғажайып!Алтын зер шұғыласын тауға жайып.Сөйлеп тұр күннің өзі бізге қарапАсықпай ал, тыңдайық, ал..
© Ғафу Қайырбеков
Жылашар
Отанның дүрс-дүрс соққан жүрегінен —Москва, мәңгі тірек Кремльден,Куранттар сыңғырының арасынанЖылдардың сан кіргенін білемін мен.Ол жылдар..
© Ғафу Қайырбеков
Самға, Қазақстаным!
Туған халқым, байғазы бұл да саған,Шаңырақ — шаттық болғанда, гүл — босағаң,Толғау, арнау — қазақтың өз өлеңіДомбыра мен қобыздай..
© Ғафу Қайырбеков
Оралайық, Ақбоз ат
Оралайық, Ақбоз ат,Олжамыз аз демейік.Дем ал сен де, бел босат,Қоржын басын көрейік!Жазғы дала жомарт қой –Болмас онда сөз десу.Кештік бастан..
© Ғафу Қайырбеков
Қостанаймен сөйлесу
Мен бір талың жайқалған даландағы,Қайда жүрсе, сен үшін алаң жаны.Қойым көп деп мақтанбай, ойым көп, — депСен туралы тебіреніп қалам-дағы.Алан..
© Ғафу Қайырбеков
Сағынамын достарды
(ән)Жетім байғұс — жеке гүл,Қол батырмас қос терек,Болмаған соң екі өмір,Бір өмірге дос керек.Сағынамын достардыСағынғандай күн..
© Ғафу Қайырбеков