Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»
Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Физика пәні мұғаліміне арнау
Дүниемен танысуға берген талай көмегін,Физиканы ең маңызды пәннің бірі дер едім.Оны үйреткен эльмира мен құралайдай апайлар,Сіздер барда физикамен..
Химия пәнінің мұғаліміне арналған өлең
Бар ғұмырын химияға арнаған,Ол білмейтін ешбір элемент қалмаған.Гүлмира апай сізге де үлкен алғыс,Химияны ойға тоқып, үйретуден талмаған!
Химия пәні мұғаліміне арнау
Баян апай – мектепте орны бөлек,Сүйеді шәкірттеріңіз сізді ерек.Тамыры тереңге тартқан нәрлі ағаштай,Әр қашан аман болып жүрсін дер ек.
Биология пәні мұғаліміне арнау
Ген, рнқ, днқ деп тіл қатқан,Дүние деген тұрады екен шешілмеген жұмбақтан.- сен әкеңе ұқсағансың, балам – ау, - деп біздергеЫрысбүбі апайымыз..
Ағылшын тілі мұғаліміне арналған тақпақ
Ағылшын тілі білген орасан зор талабы,Әрқашанда ашық - жарқын қабағы.Бақыт апайдың әрбір берген сабағыМәңгі, мәңгі, мәңгі есімде қалады.Күнделіктен..
География пәнінің мұғаліміне арналған өлең
Сізбенен біз бар әлемді қиялменен шарлаймызТест орындап, зерттеу жасап, сабақтардан қалмаймыз.Сіз кіргенде дәу картаны қолға алып есіктен,География..
Бастауыш ұстазға алғыс өлең
Мен алғаш мектеп есігін ашқанымда,Күнім болып көріндің аспанымда.Білім болып егілдің жас жаныма,Гүлің болып төгілдің асқарыма.Біз дегенде ұмытып бала..
Сексен
Атақты сексен, келдің бе,Алайын деп сырымды.Сезікт ісексен, келдің бе,Табайын деп мінімді.Сүйкімсіз сексен, келдің бе,Қатырғалы буынды.Айналдырмай..
© Кенен Әзірбаев
Соңғы сөз
Жамбылды өлді деуге ауыз бармас,Сұм ажал көрнеу келіп, бауыздамас.Туған соң топыраққа қайтады әркім,Қара жер қайсымызбен ауызданбас.Адамға аз жас..
© Кенен Әзірбаев
Жамбыл жатып қалғанда
Жамбылдың жасы жүзге тақалған-ды,Мезгілден қарттығы да «ақы алған-ды» —Қарттыққа екі беттен етті беріп,Мұрты мең селдіреген сақал..
© Кенен Әзірбаев
Көркемжан туғанда
Отыр едім үй алды төбесінде,Ән-күйдің мініп алып кемесіне.Жарқ етіп Жамбыл өзі келіп қалды,Болсашы келет деген тегі есімде!Қарсы алдым сәлемдесіп..
© Кенен Әзірбаев
Жамбылды қонаққа шақыру
Қордай мен Красногор қатар жатқан,Ол кезде қосылған жоқ әр тараптан.«Жамбылды алып кел» деп екі аудан елЖұмсады сонда мені (емес..
© Кенен Әзірбаев
Сол тойда қырғыз жыршыларының айтқаны
X а л ы қ а қ ы н:Бұғы сайлаған елден келдім,Қошқар жұмқал жерден келдім.Атасызды ұққанменен,Алтын жүзік көрмеп едім,Шертпегімді тағынып келдім.Сірә..
© Кенен Әзірбаев
Жамбыл тойы
Күнде той, күнде қызық Жамбыл ауылы,Жаңғыртты ән менен күй Алатауды.Тоқсанда торқа киіп, жорға мінді,Партия мен үкімет алып қаулы.Жамбылды тегіс..
© Кенен Әзірбаев
1934 жылғы слет
Келіпті Алматыға Затаевич,Қазақтан ән-күй жинап жүрген білгіш.Бір мыңнан аса жазған нотасынаСарыарқа, Орал жақта істеп жұмыс.Халқымен ақылдасып..
© Кенен Әзірбаев
Жамбылдың түсі
Сен барсаң, Жәкең кейде құрыстайтын,Ондайда келмедің деп ұрыспайтын.«Қонақтар асығыс»! — деп, шай қамдатып,«Жолыңнан..
© Кенен Әзірбаев
Ұзынағаштағы өстепке
Үкімет орнаған кез табан тіреп,Кедейлер ұйымдасып қосты тілек.Құлақ пен бай, манаптың жер-суынаЕсеп боп, еңбек етті күшті білек.Жарлы жұрт қолда..
© Кенен Әзірбаев
Ұлы октябрь нұры
Ұлықтар у жыландай елді шақты,Талайды дарға асып, көзімше атты.«Өлер бала молаға қашады» деп,Ақырында ел соның өзін шапты.Қызыл ер..
© Кенен Әзірбаев
Той басталды
ЬІбырайым Жайнақ ұлы той бастады,Губернатор, ояздар ойқастады.Қақанов, Қалығұл мен Төлембайлар,Мұсақан, Қыразалы жолдастары.Құмда мен Беларықты..
© Кенен Әзірбаев
Патшаның тойында
Жамбылдың бір ниеті Алматыда.Болмайды үйде қарап шал жатуға.Жәмшіктер ұлықтасып күн-түн демей,Тынымсыз қара жолды шаңдатуда.Үй тігіп, би болыстар..
© Кенен Әзірбаев
Жамбылдың желдірмесі
Желдірмесі Жамбылдың,Жел соққандай таң қалдың,Екіленіп екпіндеп,Қарасақал желпілдеп,Тізелері селкілдеп,Желген аттай дүрсілдеп,Жел маядай..
© Кенен Әзірбаев
Жамбылды бірінші көргенім
Бірінші аттанғанда алыс жолға,Алыппын жұлдызымды сәтті оңға.Еркебай ертіп барып қырғыз жаққа,Босатқан боз торғайды түскен торға.Кедейлер көшіп жүрген..
© Кенен Әзірбаев
Жамбылдың бала кезі
Ал, Жамбылға келейін,Ақбөкендей желейін,Домбырамды бұрайын,Неге қарап тұрайын,Ұстаздығы бар еді,Сый - құрметін қылайын.Жападан туған баланыңЖамбыл..
© Кенен Әзірбаев
Жамбыл-жыр
Жамбылды Жамбыл десем, кім білмейді,Өлеңнің ордасына кім кірмейді.Елу жыл ертіп жүрген ардақты ата,Домбыраң құлағымда күмбірлейді....Бір күні..
© Кенен Әзірбаев
Тойға шашу
(В. И. Лениннің туғанына 100 жыл толуына)I жырЛенин еңбекші елдің тынысындай,Әлемнің шөлі қанған тұнық судай.Жарығы Ильич шамының нұрға..
© Кенен Әзірбаев