meta charset="utf-8"> Қазақша портал

Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»

Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
КЕСІЛДІ...
Қайда онда қарауға құнттап,Өзім де өмірге аң-таң ем.Анашым қорада туып қап,Кіндігім кесілді балтамен.Самғап бір кетердей айға анық,Жел қуып, жарыстым..
©  Серік Сейітман
КӨК СЕРКЕ
Қарсы алдыңда дәу тұрса да не гөрім,Бойыңдағы намыс еді сенерің.Қарағайдай мүйізі бар көк серке,Біт отардың көшбасшысы сен едің.Малдың жауы шибөрі де..
©  Серік Сейітман
ТҰЛПАРМЫН
Менің ділім төркіндеген Оғызға,Менің мұңым тіл бітірген қобызға.Ұқсамаймын,Ұқсағым да келмейді,Өз баласын өзі жейтін доңызға.Әр құлынның тағдырына..
©  Серік Сейітман
БИШІ ОТАН
Жатса да жұрт екеуін де тең жырлап,Өз анаңды шатастырма қызбенен.«Отан» деген анамызды ең қымбатБиші қызға айналдырдық біз деген.« – Бишікештің..
©  Серік Сейітман
КӨРШІ БӨЛМЕ
Түсімізде той толап, таңды атыра,Пәтер жалдап күн кештік Алматыда.Анам байғұс: «Тұратын үйің қандай,Жылы ма?», – деп жазады әр хатына.Бізден сұра..
©  Серік Сейітман
ҚАЗАҚТЫҢ ҚАНЫ
Түсінбей қалмаңыз қалай деп,Балдырған сәтім ол таза-шық,Тұмсығым қанады талай ретҚазақтың қызына таласып...Қасында қазақтың мұңыныңБір тиын үлде мен..
©  Серік Сейітман
ҚЫРАНДЫ ҚАЙРАУ
Біз – адам атаулы биікке құмармыз,Биікке қол созып, жерге еніп тынармыз.Жаралсақ егер де қанатты құс болып,Аспаннан бір сәтке түспейтін шығармыз.Ей..
©  Серік Сейітман
ТАЛ БЕСІК
О, тал бесік, шығып кеттім сенен мен,Суретіңді салсам деп ем өлеңмен.Анам менің он бір құрсақ көтерді,Сол он бірдің бәрі саған бөленген!Мейіріңнен..
©  Серік Сейітман
Достарға наз
Мақтауды да, даттауды да естідім,Мұның бәрі ескі шаттық, ескі мұң.Жаным менің жұлмаланып жатқанда,Қолдың ұшын берген жоқсың ешбірің.Бірақ, бірақ..
©  Айтқали Нәріков‎
Дендер
Қай Дендер, мына Дендер, Дендер, Дендер,Алдыңнан құба бел боп көлденеңдер.Жайықтан aт суарып, бір желпінді-ау,Жорықтан жау түсіріп келген ерлер!Қай..
©  Айтқали Нәріков‎
Дәрігер
Кей жырым шырқата алмай дәуір әнін,Күн сайын қара терге малынамын.Лауладай өлең оты бықсып жанса,Мен соның «түтінінен» ауырамын.Әйтсе де өткен жоқ..
©  Айтқали Нәріков‎
Дарабоз
Қадыр Мырза ӘлигеӨмір бойы өлең болып алаңы,Өмір бойы қолдан түспей қаламы,Ортамызда ақын отыр ақиық,Мойындатып қала менен даланы.Халқымызда болған..
©  Айтқали Нәріков‎
Ғабдолла Тоқай
Болмас бұған ешкімнің де таласы,Қазақ, татар бір атаның баласы.Абай, Тоқай ағайынды ақындар,Егіз елдің екі бірдей данасы.Осы Орал Тоқайға ашып..
©  Айтқали Нәріков‎
Бұл тірлікте
Бұл тірлікте басу үшін алға нық,Жүру керек оң-солыңды қарманып.Сын көзімен қарамасаң ортақа,Сан соғарсың, талай-талай алданып.Адастырып ізін басар..
©  Айтқали Нәріков‎
Бұлбұл
Пернесін күйсандықтың басып қалып,Өлең - сел төгіледі, тасып барып.Жыр буған жас жүрегім лүпілдесе,Кетеді жолдар мені қашыққа алып.Ал олар төзімімді..
©  Айтқали Нәріков‎
Бос орындар
Өткен жылдар өзінше ырыс бөліп,Бірте-бірте келеді тыныс кеңіп.Қош айтысып жастық шақ бара жатыр,Көмір қара шашыма күміс қонып.Бұрынғыдай тәттіге..
©  Айтқали Нәріков‎
Бір сәттік ой
Арманым, неге мұнша алыстадың,Жат болып бара жатыр таныс бағым.Көңілің әлде менен қалып жүр ме,Тұғыр боп, тұлпар болмай жарысқаның.Мақсатым алға..
©  Айтқали Нәріков‎
Бір сәттік мойындау
Мұрат тұтып қасиетті өнерді,Ақын достар мол бақытқа кенелді.Бәзбіреулер маған сұрақ қойып жүр,«Неге тастап кеттің, - деп, - бұл өлеңді».Жан емеспін..
©  Айтқали Нәріков‎
Бір құрбыға
Қалды ма елде «жүрегің»,Әйтеуір, құрбым, жүдедің.Ойларға ауыр батасың,Көз ілмей ұзақ жатасың.Мұң шалды нендей өңіңді?Көзіңнен моншақ төгілді.Бір..
©  Айтқали Нәріков‎
Біреуге
Айтқан сөзге адамша түсінбедің,Көрініп тұр ап-айқын ісіңде мін.Достығымнан қасарған қастық іздеп,Бұл қалайша жатып aп «ісінгенің?!»Өмірменен осы сен..
©  Айтқали Нәріков‎
Біргемін
Бұл жалғанға қонақпыз сол кемді күн,Дайынбыз ба арқалауға ел жүгін?..Білген жанға сұрауы бар судың да,Біздер үшін тер төгеді енді кім!Өтседағы..
©  Айтқали Нәріков‎
Білсең, досым...
Мейлі, тағдыр салып қалсын маңдайдан,Мойымаймын, көмейімнен тамбайды ән.Тұрмағанмен жер тiтipeп, оқ борап,Өмір деген білсең, досым, қан..
©  Айтқали Нәріков‎
Біз сыр ашқан...
Қоштасқан соң қызулы шақтарыммен,Елтімейтін болыппын бақтағы үнге.Бірақ сонау қызығы мол күндерді,Көкірегіме мәңгілік сақтармын мен.Сағыныштың..
©  Айтқали Нәріков‎
Бесінші белес
Десек тe табиғатта жарасым бар,Мезгілдің айырайық арасын дәл.Кеп-кеше жалт-жұлт еткен жігіт едім,Ей, жылдар, қайда асығып барасыңдар.Бұл жайлы бас..
©  Айтқали Нәріков‎
Бес белес
Ашып тұрмын алтыншы ондық есігін,(Еміс-еміс естілді елге есімім).Деген сөз бар «ердің жасы екі елу»,Ортасына келдім өмір көшінің.Дей алмаймын - жолым..
©  Айтқали Нәріков‎