Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»
Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Қаламгермін
Бурыл тартып бара жатыр самайым,Тыныш тірлік?!.Оны қайдан табайын.«Қағаз жазған қиын жұмыс емес қой»,Деп ойлайтын шығар кейбір ағайын.Хат келеді..
© Айтқали Нәріков
Қайтсем де...
Ұнады ма алғашқы қадамдарым,Ақтілеу тіледіңдер маған бәрің.Талабыма өздерің тай мінгізген,Айналайын, аулымның адамдары!Тегеуріні, төзімі көпке..
© Айтқали Нәріков
Қайрау
Жетті енді!Дүр сілкінер келді кезім,Сенімнің сілтейінші жез күрегін.Біреуден тілеп жүріп от алам ба,Тұрғанда өз кеудемде өз жүрегім..Жылғадай..
© Айтқали Нәріков
Күнде кеңес
Қоңыр тірлік бойыма шақтағаным,(Алда шығар күтулі бақ-таланым).Тез ашылған «дос» құшақ сескентеді,Жасырмаймын мен одан сақтанамын.Қарамаймын әркімнің..
© Айтқали Нәріков
Күйші
Қос ішек бір-біріне жалғады ұшқын,(Пернелер буынындай нарқамыстың).Күйші отыр қалың жұрттың құрсауында,Елтімей сырлы сазға қалмады ешкім.Тұрған соң..
© Айтқали Нәріков
Күзгі көңіл
Қаратып үлгертпей-ақ жан-жағыма,Тағы бір күздің келіп қалғаны ма?Жылдарым дөңгеленіп өтіп жатыр,Ұқсап қырдық жүйрік каңбағына.Ұзатып қайтқан құсты..
© Айтқали Нәріков
Күз
Сұңқылдап, сазды әуенді тауып түрлі,Қоштасып, көкте аққулар сауық құрды.Қанаттан ұшып түскен мамықтай боп,Төбемнен жапырақтар жауып тұрды.Барады..
© Айтқали Нәріков
Күдік
Көз ілдірмей тағы да бір таң атты,Қайдасыңдар, тың ойларым қанатты?Ертелі-кеш ақ қағазга үңілтіп,Ақындарды құдай солай жаратты.Төңірегім тұрлауы жоқ..
© Айтқали Нәріков
Көшеде
Көшеде көк мұз - тайғанақ,Қолымда темір таяқ бар.Көшеде көп қыз айқабақ,Барады билеп аяқтар.Аударды қыздар назарын,Таяғым құрғыр тықылдап...Жастық..
© Айтқали Нәріков
Көршілер жыры
Нұрнияз МұқановқаКөркем қала. Еңселі үй тұрағымыз,Қатар маздар кеш болса шырағымыз.Кірбің түспей келеді көңлімізге,Бір шырқалып әрдайым..
© Айтқали Нәріков
Көресің бе?..
Еңбекпенен дарытам деп бойға құт,Жалғыз ағам далада жүр қой бағып.Мына заман қайда апара жатыр деп,Үйде оңаша отырамын ойланып.Бәзбіреулер мақтап..
© Айтқали Нәріков
Көктем келіп...
Жер де, аспан да көкпеңбек,Бір жасадық көктем кеп.Менің ару арманым,Бара жатыр көкке өрлеп.Кеуде толы жыр ыстық,(Бір шырқау да дұрыс-ты).Көктем алып..
© Айтқали Нәріков
Кішілік
Шығарып күміс кірпік Күнді іргеден,Өткенін жиырма бестің білдірмеп ең.Қырыңда қалған жалын шағымды ойлап,Жайым бар сезім отын күнде үрлеген.Өмірім..
© Айтқали Нәріков
Кіжіну
Біреулерге үміт арттық текті деп,Сын сағатта сүрінбегей деп тілеп.Сол тектілер ұсақталып барады,Жан-жағынан шырмап алып ептілер...Балақтағы бит шықты..
© Айтқали Нәріков
Кеш біліппін
Шырмалып шылбырына ескіліктің,Мен сенің қадіріңді кеш біліппін.Кетті ғой жанарымнан жас та ытып,Тұрғандай құлағыма естіліп мұң.Дедім-ау: «Көйлегің..
© Айтқали Нәріков
Кеш
Көмкеріп алау нұрмен шетін кілең,Күн ауып бара жатты екіндіден.Көп тұрдым бақ ішінде сені күтіп,Сүйдіріп ақ самалға бетімді мен.Өзіңмен болмаса да..
© Айтқали Нәріков
Кетсем алып...
Сағынған күнін санап асқан айдың,Ұлыңда жоқ өзіңнен басқа уайым.Жүрсем де жұмыр жердің қай шетінде,Ойымнан сені екі елі тастамаймын.Көргенде қариялар..
© Айтқали Нәріков
Кеңістікті жырлаймын
Қаншама жыл тұрсамдағы қалада,Ешнәрсені теңгермеймін далама.Егделердің есебіне кірген соң,Бірте-бірте ыстық болып барама?!.Мен, әйтеуір, бір ерекше..
© Айтқали Нәріков
Келші, Көктем!
Далада қар, өзенде мұз сіресіп,Қыс пен көктем бір-бірімен тіресіп,Жеңісе алмай, жұлқысуда тынымсыз,Дара билік құру үшін күресіп.Солай, солай..
© Айтқали Нәріков
Кезек
Кезегімен күн батып, түн болады,(He қымбат бар десек тe таң нарқын).Кей уақытта көңілге мұң қонады,Болсаңдағы қаншама ақжарқын жан.Бітпеді ме, бітті..
© Айтқали Нәріков
Ініме ізет
Есімі Батыс Қазақстан облысына жақсы таныс журналист Сүндетқали Сариев қырық жылға жуық уақыт бойы бір шығармашылық ұжымда табан аудармай еңбек етіп..
© Айтқали Нәріков
Інілер
Мереке ХасановқаСағынып жүрмін, бағынып жүрмін сезімге,Жұқарып бара жатқандай берік төзім де.Інілерімді іздейтін болдым үздігіп,Бәрі де ыстық..
© Айтқали Нәріков
Ілесіп заман көшіне
Бұл заманның сыр-сипаты өзгерек,Жазатын жыр, айтылатын сөз бөлек.Жеңіл ойлап жүрген жандар жетеді,Түп тамырын көретұғын көз керек.Ауыл анау, қала..
© Айтқали Нәріков
Ізгілік нышаны
Іні өседі ағасына сүйеніп,Көкірегінен күмбір-күмбір күй өніп.Бірін-бірі қолдап-қорғап жүретін,Аға-ініге басымызды иелік.Балдың дәмін білмейсің ғой..
© Айтқали Нәріков
Ізгілік
Шарлап бір жүрсем туған өлкені мен,Қайда да өрлік көрем өркені кең.Көркіңе көз тоймайды, о, туған жер,Сен барлық жер біткеннің көркеміме ең?Ізгілік ..
© Айтқали Нәріков