Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»
Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Саққұлақ би
Саққұлақ би:Адамның басшысы – ақыл деген,Дос болма бауыр басып кәпірменен,Жолдас болып, айбалтаң болмаса егер,Суға батып тынады ақыр кемең.Саққұлақ..
© Шөмішбай Сариев
Түн тәтті шапағаттай
Түн тәтті шапағаттай,Көршілес купедегі,Қос екі махаббаттай,Теңізге құя ала ма,Қос өзен қатар ақпай.Құс атар мергендердей,Сезім өрт атар оқтай.Аймалап..
© Шөмішбай Сариев
Поезд бұл заулап аққан
Поезд бұл заулап аққан,Сезімді жаулап аққан,Қос жүрек бір купеде,Ұйқысыз аунап атқан.Сезімдер қол жетпейтін,Сонау бір тауда жатқан.Қос жүрек..
© Шөмішбай Сариев
Ыстық көлде
Ыстық көлде –ыстық сезім кештім мен,Дос болса да,бөлісе алмас ешкіммен.Көз алдыма елестетті дәуренді,Балауса шақ –бала шақта ес білген.Ыстық..
© Шөмішбай Сариев
Теңселіп терек байқап тұр
Теңселіп терек байқап тұр,Ойлай да білсең, ой тапқыр.Малынып сұлу ақ қарға,Оранып жатқан ойпат-қыр.Аман қып татқан сан у-дыңҒажап-ау көзі..
© Шөмішбай Сариев
Еске алып ғажайыптай
Еске алып ғажайыптайөткенімді,Аялап ұшырғандайкөкке күнді,Адасып қалғандайбір аққуымнан,Мен іздеп кеттім сол біркөктемімді...Тартқанда домбыраны..
© Шөмішбай Сариев
Мінездің сан қыры бар
Мінездің сан қыры бар,Жасығы албыры бар,Қанша адам бір поезда,Соншалық тағдыры бар.Бір-бірін танымас та,Шыңдардың өрі таста,Қанша адам бір..
© Шөмішбай Сариев
Ғұмыр кешу – жұбаныш
Ғұмыр кешу – жұбаныш,Бұл өмірдің бағында.Өмір сүру – қуаныш,Денсаулығың барында.Тәңір сыйы – бұл өмір,Бәріне де қанағат.Дәурен кешіп сүре біл,Өмір..
© Шөмішбай Сариев
Сол бір ән..
Сөйле-сөйле, сұлу сазды Домбырам,Екеумізді тоғыстырған сол бір ән,Сол әнменен әсем көлде жүздіріпАққуымды айдыныма қондырам.Армандарға қол..
© Шөмішбай Сариев
Сөйле енді, домбыра
Кім мойындап басын имес асылға,Сөзін айтып келер күнге, ғасырға.Қазағымның Ахметі Жұбанов,Құрманғазы оркестрі басында!Домбыраның қос ішегін құт..
© Шөмішбай Сариев
Бәйтерек
Қартаяды бәйтерек,Жан-жүрекке ұқтырып.Қартаяды бәйтерек,Еңсе имей тік тұрып.* * *Шабыт берер тірегімШырқ айналған жұмыр жер,О, тәңірім..
© Шөмішбай Сариев
Таңғы сурет
Білмеймін ақ таңымның қанша атарын,Келемін оң болсын деп жол сапарым.Вагонның терезесі –суреттей,Көрдім менсол әйнектентаң шапағын.Мақсатқа жетем..
© Шөмішбай Сариев
Күйші
Күй болып толқып келем бе,Сыймайтын күй бар өлеңге.Секеннің көңіл толқыны,Тартады теңіз тереңге.Еріп бір салып, мұзды көл,Сағыныш жүрек..
© Шөмішбай Сариев
Қобыз үні – Қорқыт баба
Құдіретті Қобыз үні ғасырлық,Жаратқан ғой тәңір баста асыл ғып,Теңіздердей толқып-тасып басылдық,Тағдырлардай сан тарапқа шашылдықКүңіренген Қобыз..
© Шөмішбай Сариев
Қазақ тілі қаһарманы
Шора Шамғалиұлы Сарыбаевтың 80 жылдық мерейтойына шашу өлеңАйналасы ғалымдарға толы адам,Жан-жүрегін әзіл-күлкі ораған,САРЫБАЙЛАР әулетінде ұлы..
© Шөмішбай Сариев
Күн мен түн
Қуандық та қайғы алып,Жаста болдық жайнадық,Түнмен жолдас болдым мен,Күнім досқа айналып.Түнмен талай сырластым,Кеудем толы бір тасқын,Жолаушылап жол..
© Шөмішбай Сариев
Сүйемін...
Екеу емес, жалғыз менің жүрегім,Дүниеде сенсің жалғыз тірегім,Өмірді сүйіп өтем мәңгілік, сүйіп өтем,Сүю үшін жаратылған ұлы өмір.Күллі аспан, күллі..
© Шөмішбай Сариев
Академик Серік Қирабаев
Арылмас биік шыңның тасы мұздан,Дариялардың басталар басы құздан,Алатауды естідік бала кезден,Алатауды естідік жасымыздан.Көк жиек аса алмайтын қара..
© Шөмішбай Сариев
Бақыт сені жолықтырған кезім көп
Бақыт сені жолықтырған кезім көп,Қарсы алдымнан шықтың талай өзің боп.Бақыт сені қала тұғын танымай,Өтіп кетер, кейде менің кезім жоқ.Бақыт сені..
© Шөмішбай Сариев
Ғашықтық – ол да өнер
Ғашықтық – ол да өнер,Жүректі толғап енер,Поездың үстіндегіЖолаушы жолда келер.Жығылып, сан сүрініп,Болмайды ойда нелер?!Сергелдең сезім бөлініпБір..
© Шөмішбай Сариев
Асықпа
Түніменен бір сені ойлапшықтым мен,Сені ғана сүйеді екемұқтым мен.Өзіңменен бір оңаша сырласып,Кездесуді,кездесуді күттім мен.Мынау жүрек бір өзіңе..
© Шөмішбай Сариев
Жалғыз қайық
Жалғыз қайық көк теңізде ығып жүр,Кеудесінде, жүрегінде тұнып жыр,Білсе білер бұл әлемде бір тәңір,Адам білмес дүниеде мұңын бір.Жалғыз қайық көк..
© Шөмішбай Сариев
Түнмен сырласу
Түнге тіл біткенде,Сырласып сыр бүккен бе?Кеудесін ақтармайды,Көрінген кім біткенге.Қара түн қарайлайды,Жерден бір гүл кеткен бе?Аққулар қонады..
© Шөмішбай Сариев
Таң атып келе жатыр бозамықтап
Таң атып келе жатыр бозамықтап,Жан-жақты көріп жатар көз анықтап.Топ-толық қара дене сейілгендей,Барады қалың түннің өзі арықтап.Айдыны шуақ шашқан..
© Шөмішбай Сариев
Кеңестік
Кеңестік,КездестікАлғашқы күні көктемнің,Гүлдері,Гүлдері,Ал-қызыл алаулап көк белдің.Асығып Армандайбұл бір күнгебұл бір күнгежеткен..
© Шөмішбай Сариев