Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»
Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
СЕНДЕЛГЕН КӨҢІЛ
Кел, енді алданба сенделген көңілім,Əйтпесе, жылайсың жақындап өлімің.Міне, енді қиялды таптың сен пəруана,Лапылдап жанарсың үрлеп тұр көрігің.Күй..
© Түрік поэзиясы
АЛТЫНШАШТЫ КӨКТЕМ
Бұл мезгіл тынымсыз, жанданған тіршілік,Сулар сылдырап, бұтақтан бүр шығып.Сезімдер көбіктей жалтылдап құбылған,«Кел Шексіз айдынға шықсақ» деп..
© Түрік поэзиясы
ТАПСА ЕГЕР...
Көңіл тапса шөлдеп Сені,Жоқты іздемес жер-көктегі.Ғашық жалын жандырса егер,Басқа отты көрмек пе еді?Сені іздеген табары анық,Ағыс майда, жаға..
© Түрік поэзиясы
АЛТЫН АДАМ
Алтын тəнді арыс ұлға,Ұқсап тұрған жігіттер.Сəуле шашқан саңлақтарға,Бар назарын бұрыпты ел.Шексіз ғалам шабыт сыйлап,Саналарын толтырды.Қызыр Баба..
© Түрік поэзиясы
Дүние
Біз келмедік тұрақтауға жер бетін,Керуенбіз кептіретін жел бетін.Көр-соқырлар көре алмайды бұл жайды,Жаман қалсын, жақсылықтар төрлесін.Саудагердей..
© Түрік поэзиясы
ЖАЛЫН ЖҮРЕК
Оттан жаралған жүрекпіз,Бөгелме зиянсыз алауға!Өрт боп шоқтанды өзгеріп,Бізге келгендер қарауға.Беттер сарғайды безбүйрек,Қарай алмайды тік..
© Түрік поэзиясы
ОТТЫ ШЕҢБЕР
Күнім, түнім жылжыған отты шеңбер,Сыздатады жүректі көп кісендер.Сүйіктінің қиялы тілімде тұр,Елес беріп түн бойы өтті шөлдер...Жан түбінде зыңылдап..
© Түрік поэзиясы
МЕНІҢ РАББЫМ
О, Жаратқан, менің Раббым,Қандай ғажаб Cенің барың!Достығыңнан опа көрдім,Сенің арқаң демім, барым.Есігіңе бəрі ағылды,Мұраты Сен, сана нұрлы.Арадан..
© Түрік поэзиясы
БҮГІНГІ БІЗДІҢ ХАЛІМІЗ
Жайлау шөлге айналып тозды дала,Өріс қурап, өксіктен қозды нала.Көңіліме мұң салар көрініс көп,Күз, Жапырақ үзілді желі күштеп.Құлшылықтан жаңылды..
© Түрік поэзиясы
ҒАРІПТІКТІҢ ІШІНДЕ ҒАРІПТІГІМ
Ғаріптіктің ішінде ғаріптігім,Күйдім-жандым, жүрмін мен налып бүгін.Сағыныштың ішінде сағынышым,Кейде толдым,Ал, кейде арып түрім.Мен бір бейбақ..
© Түрік поэзиясы
СУ БЕТІНДЕГІ ЖЫР ЖОЛДАРЫ
Бір арыстан тор бұзып кеше түнде,Қырандай-ақ самғады еркін дүзде.Шексіз жырдың толқының сезу үшін,Жүрегіміз сынайды қайрат күшін.Жағалауда айналып..
© Түрік поэзиясы
БӨЛМЕЛЕРІМ
Əйнектелген бөлменің қызыл перделері сай,Қызыл; оттай қызыл түспен жабулы көздерінен сұра! Перделер сақиналармен жылжиды жай,Күн де, аптап та..
© Түрік поэзиясы
Астына алдым сені қамшының...
Астына алдым сені қамшының,Тəубеден басталды рақым дүрелер.Естідің тəндегі жан үнін,Кеудеңде жүрек дүрсілдер.Адамға ұқсап жылайсың сен енді,Алдыма..
© Түрік поэзиясы
ҚҰМДАҒЫ ЖЫР ЖОЛДАРЫ
Өзгереді орнымыз шексіз теңіз айдында,Бір орында тұрмайды мазалаған қайғым да.Мың қырлы боп күн сайын көрінеді толқындар,Мың түрлі азап шегеді..
© Түрік поэзиясы
СИМПАТИЯ
Құстар ұшуға жаралған,Адамда самғауға бар арман.Топырақ дүние жібермес,Тіршілік тоқтамас тізерлес.Бəрі бір өзекке құйылар,Бəрінің біркелкі күйі..
© Түрік поэзиясы
Аналар дəптеріндегі гүл жапырағы
Аналар дəптеріндегі гүл жапырағыАшып қарасам күн шақырады.Қайдағы-жайдағыны түсіреді еске,Тербеліп кейде таңды атырады.Тағдырдың белгісі ме екен кім..
© Түрік поэзиясы
УА, СЕБЕП
Табиғаттың өзі болып шерменде,Дүниеге ажал бұлты төнгенде,Қаһарлы үннен тірлік оты сөнгендеЖалғаймын деп мəңгіліктің ағысын,Күллі ғалам жанталасар..
© Түрік поэзиясы
ҚОШ, ТУҒАН ЖЕР
Қош бол енді туған жер,Дəру болған тəніме,Ағын суы, тамылжыған мəуесіТамырымда қан боп аққанҺəм айналған əніме!Əлсіреген кезімде,Жас төккенде булығып..
© Түрік поэзиясы
ҒАШЫҚТЫҚ ЖЫРЫ
Қолыңды бер, сүйейін,Сүйейін де жауға өрттей тиейін.Сезесің ғой, кімді аңсайды көкейім,Кедергіден қарғып мың сан өтейін.Дұшпанымды тəубесіне..
© Түрік поэзиясы
АЖАЛҒА ТАҒЗЫМ
Ажал алғаш періште боп келеді,Келеді де сəби жүзін өбеді.Бəлкім бір күн жүздесерміз жотада,Самал желі құмырсқаны теңселтіп,Тасбақаны қалдыратын..
© Түрік поэзиясы
Көгершіндер
Бейітке бақ ұштасатын тұстан бір:«Ішімізде үн қатады Ыстамбұл».Кесененің суын бала сатады,Құмырасы бір түрлі үн қатады.Ал күн көзі күнəһардай..
© Түрік поэзиясы
ТАУЛАР
Бұлт торласа аю көтерген аспанын,Қойнауында елік ойнаған асқарым.Терең шатқалда сүмбіл шаштары жайқалып,Етектерінде еңлікгүлдері..
© Түрік поэзиясы
СЕН, СЕН, СЕН
Жалғыз тұрмын тау басында құсалы,Маңайымда ажал бұлт боп ұшады.Қарамастан бөгетке сан жолдағы,Тек сен келсең болғаны...Көрген сəтте-ақ ұмыттырар..
© Түрік поэзиясы
АНАДОЛЫ
Анадолы – туған жерім, мекенім,Білмей өстім қарын тоқтық не екенін...Шүкір айтып, асқа бата бергенде,Жейтініміз ботқа-тын сол шерменде.Науқас бауыр..
© Түрік поэзиясы
ТҮРКИЯМ, АТАМЕКЕНІМ
Қара арбада тудым, өстім, есейдім,Сəби көңіл əн мен жырға тербелді.Самалыңа көкірегімді төсеймін,О, Түркиям, өлсем деймін сенде енді!Маған таныс бала..
© Түрік поэзиясы