Бөлім: «Ақын өлеңдері жинағы»
Өлең – шағын көлемді поэзиялық шығарма. Ырғағы мен ұйқасы қалыпқа түскен, шумағы мен бунағы белгілі тәртіпке бағынған нақысты сөздер тізбегі. Өлеңнің түрлері мен жанрлары әр алуан: ода, элегия, баллада, сонет, т.б. Кең мағынасында өлең қысқа көлемді поэзиялық туындылардың жалпы атауы болса, тар мағынада музыка өнер мен сөз өнеріне ортақ туынды, яғни ән өлеңі. Қазақ ауыз әдебиетіндегі халық өлеңдері еңбек-кәсіпке орай (аңшылық, төрт түлік, наурыз өлеңдері), ескілікті наным-сенімге байланысты (бақсы сарыны, арбау), әдет-ғұрып негізіндегі (салт, үйлену, мұң-шер өлеңдері), қара өлең, тарихи өлең, айтыс өлеңдері болып бөлінді. Өлең сөздердің болмысы, жаратылысы аса күрделі, оған ишара, меңзеу, салыстыру, жұмбақтау, астарлау, бейнелеу, теңеу, ұқсату, т.б. тән. Өлең лирика жанрында кең тарады, тақырыбы жағынан саяси, көңіл күйі, табиғат, махаббат және философия түрлерге жіктеледі.
Жебір сатушының сыйқы
(Сықақ)Сатушы әйел Жекеңе,Сәлем десем жетеме.Таразыдан жегенің,Тиген жоқ па шекеңе.Ілдірмейсің неге сен,Жейтініңді сезбесем.Таразыдан жемесең,Сені..
© Дәмелі Құсайынқызы
Оқу керек
Қысқарды қол жүмысы істен бүгін,Электр техникасы үстем бүгін.Өрелі ой еңбегі басым түсіп,Тілеп тұр әр адамның іскерлігін.Сондықтан, оқу керек, оқу..
© Дәмелі Құсайынқызы
Ұлагат
Өмірге айтарыңды айта алмасаң,Өмірден шапалақты жедім дей бер.Бергенін Отаныңның қайтармасаң,Ұятқа ата-анаңды көмдім дей бер.Жалыны жастық шақтың..
© Дәмелі Құсайынқызы
Жаны жаралы, тәні жаралы, Алматы!
Жаны жаралы,Тәні жаралы Алматым!Кеудеңде өксіп, айта алмай кеткен бар датың.Қарашығыңа қасірет тұнып, қарайсың,Қайғыңа сұрар сауға кім?!Алаштың ары..
© Толқын Қабылша
Әйелді сүю керек
Сөзін жазған Айтбек Әліпов,Әнің жазған, орындаған Анарбек Қозыбақов. Әйелге мейірімді үйіп берген,Бау бақшасын тәнті етіп, жиып берген.Көрік берген..
© Әліпов Айтбек Рымбекұлы
Паспорт
Ұлдар, қыздар паспорт тисе қолыңа,Қосылдым де Азаматтың тобына.Қайда жүрсең, қайда тұрсаң сол паспорт.Ғұмырыңа серік болар жолыңа.Паспорт сенің..
© Дәмелі Құсайынқызы
Арнау
(Ақын Абдолла Жумағадиевтің інілеріне).Шайдолла мен Ғайнолла ауылдасым,Сәлем жаздым жүрегім ауырғасын.Төркін елім «Жосалы» болғандықтан,Есептеймін..
© Дәмелі Құсайынқызы
Кім жалғар!
Тері илеп, етік тігіп, қайыс тіліп,Ағаштан түйін түйген майыстырып.Бір адам өтті бір кез дүниеден,Жүр ғой сол қабырғамды қайыстырып.Тілеков Жуынбайды..
© Дәмелі Құсайынқызы
Соңғы үні коңыраудың
Құрметті ұл-қыздарым, қарақтарым,Жайқалған жапырағым қанаттарым.Соңғы үнін қоңыраудың сыңғырлаған,Таялды еститұғын сағаттарың.Бітіріп онжылдықты..
© Дәмелі Құсайынқызы
Жаңажыл
Қолында ақ таяғы,Маң-маң басып аяғын.Тағы келді «Қыс Ата»,Жаңа жыл тұр таялып.Ақ сақалы төгіліп,Ақ шапанға көміліп.Жайғасуда «Қыс Ата»,Жаңа жыл тұр..
© Дәмелі Құсайынқызы
Біз бақытты анамыз
Күннің нұры таралып,Көктен күліп қарады.Тағы жылжып барады.Тарихтың бір парағы.Қуанышпен жаңалық.Эфирден таралып.Есіткенді көз көріп,Экраннан..
© Дәмелі Құсайынқызы
Той бастар
Келін алып, қыз беріп, той жасаймыз,Көңілімізді көтеріп, бой жасаймыз.Той иесі тойыңыз, тойға ұлассын,Деген ізгі тілекте ой жасаймыз.Отырмайық..
© Дәмелі Құсайынқызы
Солдат ұлым келгенде
Сені ойлаған кездерде,Кетуші едім елжіреп.Бүгін аман келгенде,Жарылсайшы бұл жүрек.Бетіңді басшы кеудеме,Иіскетші төбеңнен.Еміреніп оңайынАйналайын..
© Дәмелі Құсайынқызы
Абайландар, адамдар!
Абайлаңдар, адамдар, абайлаңдар!Тарих дейтін алдыңда шар айнаң бар.Тарих бетін ұрпағың ақтарғанда,Қызармаудың жақтарын қарайлаңдар.Абайлаңдар..
© Дәмелі Құсайынқызы
Көңіл
Қиналып әлі жүрмін-ай,Кетіпсің ерте құрбым-ай.Қатыгез неткен сүм ажал,Асыққан екен құрғыр-ай.Бағасы сай бір нарқына,Жыр беріп кетті халқына.Өзі үшін..
© Дәмелі Құсайынқызы
Мінез
Зеңір аспан көгімде жадыраған,Жұлдыздары жымыңдап жамыраған.Дүлей шабыт келгенде дауылдатып,Саған қарап көңілге сабыр алам.Күліп жүрем кей кезде күн..
© Дәмелі Құсайынқызы
Тілек
Тұрып алып азанда,Қожа болдым қазанға.Наурыз көже пісіріпКеліп тұрмын алаңға.Тойға келген жараңдар,Шыққан күнге қарандар.Наурыз тойын көңілді,Думан..
© Дәмелі Құсайынқызы
Елбасына сенемін
Отырдым көзге жас алып,Толқыдым іштей және де.Тәуелсіздіктің басы анық,Жетті-ау деп ақыр мәреге.Көтердік нарық жүгін де,Қиындықтар көп..
© Дәмелі Құсайынқызы
Мекенге кұтты айналсын
Ақ жайнаң сіңлім Ақұштап,Жүр едің елден алыстап.Орнығып елге болғасын,Ойымда жақын таныспақ.Таныспыз десек өлеңмен,Биіктік көрем өреңнен.Ашылмай..
© Дәмелі Құсайынқызы
Мұхтар ата - мәңгілік бағдарлама
Қазақ елі кең байтақ ел емес пе,Көңілі де қазақтың кең емес пе.Қазақ елін әлемге таныстырған,Мұхтар аға алдымен сен емес пе?Қарап тұрған парасат..
© Дәмелі Құсайынқызы
Табыс тілеймін
Елдің шеті Тасқұдық, Талдыбұлақ,Егін егіп, алыпты малды құрап.Ел басқара білетін Кейпін деген,Жігіт жайлы аңызды шалды құлақ.Елден ондай азамат..
© Дәмелі Құсайынқызы
Солдат ұлыма
Сағынамын жүрегім елжірейді,Жанарыма жас тұнып мөлдірейді.Сенің аман оралаған шағыңды аңсап,Күткен шақта уақыт та өнжімейді.Хат кешіксе өзіңнен..
© Дәмелі Құсайынқызы
Он қазық
Өзімді он қазыққа байлап алып,Отырмын от басында ойға қалып.Босанып он қазықтан шығар болсам,Әннен сел ағызарым айдан анық.Шырмалып он қазықтан шыға..
© Дәмелі Құсайынқызы
Ақынның жәйі осындай
Қөтерсең көңіл жиегін,Ағытсаң сөздің тиегін.Біреуге жайлы тигенмен,Біреуге жайсыз тиеді.Түсінші адам баласын,Қозғасаң ұқпас санасын.Басыңа пәле..
© Дәмелі Құсайынқызы
Біреуге қара жақпағын
Жаны бар өлең болар ма?Жүректен жарып шықпаса.Жүрегім тыншу табарма,Сөзіңді жұртың ұқпаса. Ұшырар желге сөзіңді,Жүрегі жоқтар мықтаса.Жалғасын әнің..
© Дәмелі Құсайынқызы