Бөлім: «Әңгімелер жинағы»
Әңгіме, әдебиетте — оқиғаны қара сөзбен баяндайтын шағын көркем шығарма жанры.
Әңгіменің жанрлық ерекшеліктері оқиғаны баяндау тәсілі, композициялық, сюжеттік құрылысы, көркемдік жүйесі арқылы айқындалады. Әңгіменің көлемі шағын, кейіпкерлер саны аз, сюжет ұйытқысын құрайтын оқиғаның басталуы, шарықтау шегі мен шешімі болады. Онда адам, оның өмірі мен тағдыры, аса маңызды деген оқиға жинақы беріледі. Мұнда бір айтылған жайларға қайта оралуға, тәптіштеп баяндауға, ұзақ суреттеуге орын жоқ. Әңгіме жанры аз сурет арқылы көп жайды аңғарта білетін айрықша көркемдік шеберлікті талап етеді.
КЕЗБЕЛІК
Нұржігіт есіктен кіре, екі рaкaғaт мешіт aқысын өтеуге тәкбір aлды. Ойы он бөлініп, сaнaсы сaн жaқты кезді. Есінен әлдеқaшaн ұмыт болғaн көп..
© Нұрхалық Абдырақын
ҒАЛЫМ ТАКСИСТ
Алмaс aмaлсыз жетпеген жал ақысын жеткізу үшін тaкси болуғa кешкі тaмaғын ішіп, ымырт жaбылa үйден шықты. Жaйшылқтa жолдa қол созып тұрғaн aдaмдaрғa..
© Нұрхалық Абдырақын
ҚАРАҚҰРЫҚ
Күздің күлімсіреген шaғы, aспaндaғы aқшулaн бұлттaр судaғы бaлықтaй бaяу жылжып бейне бір елдік мәселені тaлқылaйтын ертедегі билер іспетті...
© Нұрхалық Абдырақын
Женгеге көмек
Айғанымның дәл осылай киінуге өзіндік себептері болған болар. Мен ол жаста қыздың сұлу тәніне қарап ләззат алатындай ересек жаста едім. Менің жеңгеме..
© 18+ жас
Пойыздағы оқиға
Жұмыс бабымен Астанадағы жаңа жобаға барып келу керек болды. Мен біздің департамент директорнынан іс-сапарға әйелімді бірге жіберуін сұрадым. Онсызда..
© 18+ жас
Қарылғаш тәтемен өткен түн
Көптен көрмеген жолдас балалармен кездесіп сырадан біраз сілтеп алып түн ортасына таман үйге келдім. Есікті ашып кірсем жарық әлі сөнбеген. Қарасам..
© 18+ жас
«Ынтығып келіп, үстіңе еркек шыққанда…» Ұятсыз ақын кім екен?
Бүгінгі күні қазақ қызының хал-аухалы жайында аз айтылып жатқан жоқ.Сауна, қонақ үй, түнгі клубтарда тәнін саудалап жүрген қазақ қызы, негр мен..
© 18+ жас
Шәркей
Шәутен деген бала бар еді. Оның бір әдемі ақ қозысы бар еді. Шәутен ақ қозысын жақсы көруші еді. Қозысының енесін апасына өзі саудырушы еді. Қозысын..
© Ілияс Жансүгіров
Шаруа күні
Бүгін және «Шаруа күні» деген мейрам еді. Жақсы өсірілген шаруа өніміне өкімет бүгін бәйге бермек.
Әркім-ақ өз шаруасының бір-бір..
© Ілияс Жансүгіров
Әркім-ақ өз шаруасының бір-бір..
Хаттар
ІЛИЯСТЫҢ ХАТТАРЫНАН
Патима!
Менің сені сүюім хақ. Қай хатымда болса да жазғанымның бәрі шын. Бірін бірі бекітеді, бәрі біреу-ақ. Алдыңғы хатымды..
© Ілияс Жансүгіров
Патима!
Менің сені сүюім хақ. Қай хатымда болса да жазғанымның бәрі шын. Бірін бірі бекітеді, бәрі біреу-ақ. Алдыңғы хатымды..
Фатиманың хаттарынан
Аяулы Ілияс!
Ақтөбе осы күні тіпті суық. Күнде боран, көз ашып жүріп болмайды. Әлеумет жұмысы деген бастан асты. Бір сағат я бір минут қолым бос..
© Ілияс Жансүгіров
Ақтөбе осы күні тіпті суық. Күнде боран, көз ашып жүріп болмайды. Әлеумет жұмысы деген бастан асты. Бір сағат я бір минут қолым бос..
Ұзынағаш соғысы
1860 жыл қыркүйек айының ішінде қазақ тыныштығы ұйқы-тұйқы боп бұзылып кетті. Алматыдан төменгі ел төмен Балқашқа тарта көшіп, жоғарғы ел Шығысқа..
© Ілияс Жансүгіров
Театр туралы
Мәдениет майданындағы сүбелі ісіміздің бірі — театр. Театр көрінгеннің ермегі емес, еңбек. Еңбектің көркемі. Театр — көңіл көтерудің ғана..
© Ілияс Жансүгіров
Сондағы Шалтабай өлеңінен
(Манап Байпақұлы жинағанынан алынды)
Үш Қарқара, кең Текес қайран жерім,Қайғысыз, қамсыз өскен қайран елім.Кәпірдің уысына қалдың түсіп,Күн болмас..
© Ілияс Жансүгіров
Үш Қарқара, кең Текес қайран жерім,Қайғысыз, қамсыз өскен қайран елім.Кәпірдің уысына қалдың түсіп,Күн болмас..
Салмақбайдың өлеңі
Ел аралайтын тоғай бақташы «бәле шік» ен елге өздері бек, «жандарал» болып өкім жүргізген. Қазаққа адам қылмағанды қылған..
© Ілияс Жансүгіров
Пушкин аудармасы қазақ әдебиетіне не берді
Қазақ халқының мәдениеті көтеріліп, өлкеміздегі ел өнерлі, оқулы болған сайын әдебиетімізде өрлеп, өсіп келеді. Қазақстандағы әдебиеттің қай саласын..
© Ілияс Жансүгіров
Өмірбаяным
Өмір таңы балалық қой. Оны еске алсам, өскен жерім ойыма түседі. Боз дала, құла құм. Оларды қақ айыра аққан иip өзен. Өзен өлкесі түлкі жүн құла..
© Ілияс Жансүгіров
Ол бекер болды
(Прозамен жазылған өлең)
Мен алыста аңсап жүргенде, көрсем деуші едім
Көрсем, сөйлессем, көңілім тыншып, тынышталармын деуші едім.
Ол бекер..
© Ілияс Жансүгіров
Мен алыста аңсап жүргенде, көрсем деуші едім
Көрсем, сөйлессем, көңілім тыншып, тынышталармын деуші едім.
Ол бекер..
Менің есімдегі
I
Онда Жетісу облысы, дуанымыз - Қапал. Ояздық начальник Голецев деген неміс. Қазақ мұны «ояз» дейтін. Мұның тілмашы — Нұртай..
© Ілияс Жансүгіров
Онда Жетісу облысы, дуанымыз - Қапал. Ояздық начальник Голецев деген неміс. Қазақ мұны «ояз» дейтін. Мұның тілмашы — Нұртай..
Лепсі оязында
Лепсіде де ел шу дегеннен-ақ толқыды. Қытай шегіне таяу отырған Қаракерейдің барлық болыстарының қазақтары: Алакөл, Шарбақты аудандарының елдері..
© Ілияс Жансүгіров
Қуыршақ
Қуыршақ деген кішкене кісі. Аяғы, қолы бар. Аузы, мұрны бар. Белі буулы, жеңі сұғулы, төсегі салулы. Ішпейді, жемейді. Қолдан жасайды. Базарда..
© Ілияс Жансүгіров
Қарашаұлы Молдахметтің сөзінен
(Жаркент оязы, Тұзкөл болысы, Құрмаш ауылының Албаны)
Көріп келді бұқараҚытайдың Күре, Құлжасын.Қырғыз-қазақ қырылып,Қалмақ алған олжасын.Қатын..
© Ілияс Жансүгіров
Көріп келді бұқараҚытайдың Күре, Құлжасын.Қырғыз-қазақ қырылып,Қалмақ алған олжасын.Қатын..
Қара бауыр
Бұратарада
Ардақты оқушы!
Алатау... Алатаудың асқар-асқар асуынан арғы бетке асырсам, алдарыңнан аңғары ұлы өзен кезігеді. Аңғардың екі жағы..
© Ілияс Жансүгіров
Ардақты оқушы!
Алатау... Алатаудың асқар-асқар асуынан арғы бетке асырсам, алдарыңнан аңғары ұлы өзен кезігеді. Аңғардың екі жағы..
Қазақ күйлері жиналсын
Елде не көп, ән көп, әдебиет көп, күй көп. Бірақ біз ел әдебиетінің, ел өнерінің бәрін де жинап жеткізе алмай жатырмыз. Ел өнері — бізде әлі..
© Ілияс Жансүгіров
Жетісудағы қазақ-қырғыздың көтерілісін басуға өкімет тарапынан қылынған қамдар
Жетісуды алғаннан бері орыстың өкімі күшке таянып, әскер, қамшы, абақтымен ел билеп келе жатқандығы айтылып келеді. Қалай да орыс өкіметі Жетісуға..
© Ілияс Жансүгіров