Бөлім: «Әңгімелер жинағы»
Әңгіме, әдебиетте — оқиғаны қара сөзбен баяндайтын шағын көркем шығарма жанры.
Әңгіменің жанрлық ерекшеліктері оқиғаны баяндау тәсілі, композициялық, сюжеттік құрылысы, көркемдік жүйесі арқылы айқындалады. Әңгіменің көлемі шағын, кейіпкерлер саны аз, сюжет ұйытқысын құрайтын оқиғаның басталуы, шарықтау шегі мен шешімі болады. Онда адам, оның өмірі мен тағдыры, аса маңызды деген оқиға жинақы беріледі. Мұнда бір айтылған жайларға қайта оралуға, тәптіштеп баяндауға, ұзақ суреттеуге орын жоқ. Әңгіме жанры аз сурет арқылы көп жайды аңғарта білетін айрықша көркемдік шеберлікті талап етеді.
ЖОРҒА ТОРЫ
Бес жасар немересін алдына алып, бейғам ойға шомып отырған Жәкең ту сыртынан оқыс шыққан тасыр-тұсырға селт етіп, арт жағына жалт қарады...
© Қайырғали Медет
БҮРСҮЛЕЗ
Арынды Көксу өзенінің Ешкіөлмес тауы тұсындағы ақ көбіктенген Күркіреу сарқырамасына жақын орын тепкен малды ауыл қоңыр күздің шуақты күндерінің..
© Қайырғали Медет
ТҮКТІ КІЛЕМ
Кенже қызы алтанат күйеуге қашып кете сала, Салиха жеңгей ағайын-туыс, абысын-ажындарын шұғыл шақырып, мәслихат шәйін берді. Басты мақсат – кетер қыз..
© Қайырғали Медет
Жан дауа
Жұма намаздан шыққан Смайылдың көңілі көтеріңкі еді. Мешіттің ауласынан басталатын әдемі өрнекті төсеніш жолмен аяңдай басып, үлкен көшені жиектeй..
© Қайырғали Медет
Жан бағыс
Нұрланның әкімдік аппаратына жұмысқа кіргеніне үш айға жуықтады. Жүйенің жұмысына дендеп бара қоймаса да, тапсырылған істі екі етпейді. Мұрын қанатар..
© Қайырғали Медет
Жан ұя
Шүйкедей қара кемпірдің шулы көшенің жиегімен жаяулап келе жатқанына екі сағаттай болды. Қала көліктері бүгінде ақы төлемесең, есігінен де..
© Қайырғали Медет
Жан-дүние
− О, жалған дүние-ай!... Өмірлік жан жарым мына жарық пәниден жан дүниемді түсінбей-ақ баз кешті-ау... Өзекті өртеп бара жатқаны сол... Өкінішті.....
© Қайырғали Медет
Тұтылу
Мен Ниагара күркіреуігіне «бүйірінен ашылатын пульман вагонымен» келіп түстім, қаймана халықтың сөзімен айтсақ, жүк вагонымен келгенмін. Айта..
© Джек Лондон
Теңіз қорқауы
БІРІНШІ ТАРАУКейде қалжың ретінде барлық кінәні Чарли Ферасетке арта салсам да, шындығында, бұл қырсық үшін кімді жазғырарымды білмеймін. Оның..
© Джек Лондон
Тектік сарын
ЖАБАЙЫ ӨМІРГЕ ОРАЛУҚажаумен кезбе түйсік тым ежелгі,Бұғауын дәуір, дағды үзе берді.Жабайы аң қатты ұйқыдан көзін ашып,Кісенін сілкіп тағы..
© Джек Лондон
Сэмюэл
Маргарет Хэнен жүрген жерінде көзге түсе кететін ірі түлғалы кісі екен, солай болса да алғаш рет көргенімде мен таңырқай қалдым: ол бүткіл бір..
© Джек Лондон
Өмірге құштарлық
Сылти басқан олар жыраға қарай құлдилап түсе бастады да, алда келе жатқаны бейберекет шашылған тастар арасында сүрініп, теңселіп кетті. Өздері..
© Джек Лондон
Ойын
Бірінші тарауАлдарында қызылды-жасылды көркем кілемдер жаюлы жатыр. Coның ішінен бұлар екі Брюссель кілемін бірден ұнатқанымен, өзгелерінің де бояуы..
© Джек Лондон
Мың дожна
Дэвид Расмунсен қарапайым кісілер тәрізді ұрт мінез, бір еліксе еліріп, әңгірлеп кететұғын жан еді. Сол мінезінен болу керек Солтүстіктің дабырасын..
© Джек Лондон
Меңіреу мұнар
— Кармен екі күннен әріге бармас.Мэйсон аузындағы мұзды түкіріп жіберіп, қиналып тұрған хайуанға қынжыла қарады да, иттің, табанын аузына апарып..
© Джек Лондон
Мартин Иден
Бірінші тарауАлда келе жатқан жігіт француз кілтімен есік ашты. Оған ерген жас жігіт, табалдырықтан аттамас бұрын, әлденеге қолапайсызданып, жұлқа..
© Джек Лондон
Мапуидің үйі
(әңгіме)«Аораи» атты желкеме қаңқиып зор көрінгенімен қалай бұрса, солай жалтарып, самал желдің екпінімен зырлап келеді. Кеменің капитаны алда..
© Джек Лондон
Күмән
Картер Уотсон әлдебір журналдың жаңа санын қолтығына қысып, маңайына қызықтай қарап, асықпай аяңдап көшеде келе жатты. Мұнда жиырма жылдан бері..
© Джек Лондон
Киш туралы аңыз
Баяғы өткен заманда Поляр теңізі түбінде Киш деген адам өмір сүреді. Ол ұзақ жылдар аманшылықта күн кешіп, ауылының бірінші адамы болады, қайтыс..
© Джек Лондон
Бір кесек ет
Том Кинг ақырғы нан кесегімен сұйық қамырдың ең соңғы түйірін іліп алды да, сонымен тәрелкені тап-таза етіп сүртіп, әлгіні ұзақ отырып әбден шайнады...
© Джек Лондон
Әйел қырық жанды
Тұла бойы аппақ қырау, көзі кіртиген бір ит үшкір тұмсығымен шатыр есігін түртіп ашып, басын ішке сұғып жіберген.— Е-ей, Сиваш!.. Әй, албастыдан..
© Джек Лондон
Аппақ тыныштық
— Кармен екі күнге де бармайды.Мэйсон кесек мұзды түкіріп тастады да, байғұс мақұлыққа мұңдана қарады, одан иттің табанын аузына тосып, оның..
© Джек Лондон
Ақсақалдар лигасы
Казармада бір адамға сот болып жатыр еді, мәселе я өмір, я өлімге тірелген. Бұл адам Юконға Лe Барж көлінің төмен жағынан құятын Ақ Балық өзенінің ну..
© Джек Лондон
А Чо
Маржан өседі, пальма өнеді, адам өледі.Таити елінің мақалы.А Чо французша білмеуші еді. Адам толы сот залында әкімдердің алма-кезек баспалата..
© Джек Лондон
ҒАШЫҚТАР
Екі жолаушылар поезы іркесе – тіркесе келетіндіктен, перонда адам көп екен. Ығы – жығы. Сендей соғылысады. Үп еткен жел жоқ.. Қапырық....
© Захардин Қыстаубайұлы